Alex Bolckmans (1923-1990)

Alex Bolckmans (1923-1990)

Het zal morgen al dertig jaar geleden zijn dat de begrafenis van prof.Bolckmans heeft plaats gevonden. Hij was op 67-jarige leeftijd plots overleden tijdens zijn vakantie in Frankrijk. Ik ken Bolckmans natuurlijk vooral van mijn burgerdienst en we zijn nadien (weliswaar spaarzaam) contact blijven houden. Toen ik op De Rode Vaan werkte, heb ik er nog voor gezorgd dat een communistisch blad uit Scandinavië (Zweden?) dat wij als ruilabonnement kregen, rechtstreeks naar zijn seminarie ging (wij verstonden er toch geen snars van). En ter gelegenheid van zijn emeritaat ben ik hem uitgebreid gaan interviewen. Dat interview vind je hieronder…

Lees verder “Alex Bolckmans (1923-1990)”

Johan Taeldeman (1943-2017)

Johan Taeldeman (1943-2017)

Onlangs verscheen een nieuw nummer van het tijdschrift Verslagen & Mededelingen van de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren, met als titel ‘Drie visies op de frequentste klank van het Nederlands’. Dit nummer, dat handelt over (diverse aspecten van) de sjwa, is opgevat als een postuum eerbetoon aan Johan Taeldeman. Deze aflevering van V&M kost 12 euro voor verzending naar een adres in België, of 16 euro voor verzending naar Nederland. Bestel het themanummer hier. Lees verder “Johan Taeldeman (1943-2017)”

Hendrik Jacobus Jut (1851-1878)

Hendrik Jacobus Jut (1851-1878)

Vandaag is het 140 jaar geleden dat de moordenaar Hendrik Jacobus Jut is overleden in de strafgevangenis van Leeuwarden op 26-jarige leeftijd. De moord die door Jut werd gepleegd, veroorzaakte zoveel ophef dat een kermisuitbater de volkswoede te gelde maakte door een attractie waarop mensen met mokerslagen hun woede konden afreageren kop-van-jut te noemen. Daardoor ontstond ook de uitdrukking: “de kop van Jut zijn”, het moeten ontgelden, de zondebok zijn, maar laten we wel wezen: Hendrik Jacobus Jut was wel degelijk een moordenaar en géén kop van Jut…
Lees verder “Hendrik Jacobus Jut (1851-1878)”

Vijf jaar geleden: huwelijk van de zoon van Jacques Anquetil

Vijf jaar geleden: huwelijk van de zoon van Jacques Anquetil

Bernard Thévenet en Bernard Hinault verdwenen vijf jaar geleden even uit de Tour om aanwezig te zijn op het huwelijk van Christopher Anquetil. Het was de wens van de jongste zoon van de vijfvoudige Tour-winnaar Jacques Anquetil om te trouwen op de dag dat de Tour in Quincampoix (naast Rouen), het dorp van zijn vader passeerde. Tourbaas Christian Prudhomme legde later op die avond een bloemenkrans neer op het graf van de ondertussen al meer dan 25 jaar geleden overleden Tour-winnaar.
Lees verder “Vijf jaar geleden: huwelijk van de zoon van Jacques Anquetil”

Ludwik Lejzer Zamenhof (1859-1917)

Ludwik Lejzer Zamenhof (1859-1917)

Vandaag is het honderd jaar geleden dat L.L. Zamenhof is gestorven. Dertig haar eerder had hij het eerste Esperantoboek laten verschenen. De verwachting, of liever ijdele aspiratie, was dat honderd jaar later de hele wereld deze taal zou spreken en schrijven, want Esperanto is bedoeld als een makkelijk te leren, politiek neutrale, internationale kunsttaal. Onder het pseudoniem Dr.Esperanto – ‘iemand die hoopt’ – publiceerde Zamenhof het boek met de titel La internacia lingvo (de internationale taal). De taal werd echter bekend onder Zamenhofs pseudoniem en kreeg zo de naam Esperanto. En na 130 jaar is ze weer op sterven na dood. In 1982 heb ik voor De Rode Vaan een lang interview over Esperanto gedaan.
Lees verder “Ludwik Lejzer Zamenhof (1859-1917)”

Engelse taal dankt ‘Fuck’ aan Middeleeuwer Roger Fuckebythenavele

Engelse taal dankt ‘Fuck’ aan Middeleeuwer Roger Fuckebythenavele

De Britse historicus Paul Booth van de universiteit van Keele heeft het allereerste gebruik van de Engelse krachtterm “fuck” opgesnord en is tot de bevinding gekomen dat het woord afstamt van een zekere Roger Fuckebythenavele. Booth stootte bij toeval op de naam van de man tijdens onderzoek naar het koningschap van Edward II (1284-1327), de man die voorbestemd was om met de dochter van Gwijde van Dampierre, graaf van Vlaanderen, in het huwelijk te treden, maar het uiteindelijk moest stellen met de Française Isabella. Booth kwam driemaal de F-naam tegen, wat hem deed besluiten dat de eigennaam geen grapje van een middeleeuwse klerk was. Volgens de professor verwijst de naam “ofwel naar een man met bitter weinig ervaring op het vlak van copulatie” (die seks probeert te hebben met gebruik van de navel), “ofwel naar een wel erg dom iemand die wat hoog mikte en effectief het buikkuiltje een seksuele functie toedichtte”. Ik persoonlijk vind het een bericht dat je best op 1 april kan brengen…
Lees verder “Engelse taal dankt ‘Fuck’ aan Middeleeuwer Roger Fuckebythenavele”

Hoe vind je ’t woordenboek?

Hoe vind je ’t woordenboek?

Vandaag zou het 175 jaar geleden zijn dat de afkorting “O.K.” voor het eerst werd gebruikt. Dat gebeurde met name in de Boston Morning Post, waar het als afkorting werd gebruikt voor het verkeerd gespelde “oll korrekt” (all correct). Volgens Alcide is er mogelijk nog “une autre hypothèse: OK serait tirée de Zero Killed. La lettre 0 ressemblant au O (zero) serait contractée en O.K. puis par extension aurait pris la signification de tout va bien.”
Lees verder “Hoe vind je ’t woordenboek?”