Tachtig jaar geleden: première van “The Great Dictator”

Tachtig jaar geleden: première van “The Great Dictator”

In “The Great Dictator” zet Charlie Chaplin een genadeloze parodie op Adolf Hitler neer. Dit moet wel hard aangekomen zijn, want Hitler was juist een grote fan van Charlie. Zelfs zodanig dat zijn beroemde snorretje gekopieerd is van hem ondanks dat hij in de waan verkeerde dat Chaplin een Jood was.

Lees verder “Tachtig jaar geleden: première van “The Great Dictator””

Norman Wisdom (1915-2010)

Norman Wisdom (1915-2010)

Vandaag is het ook alweer tien jaar geleden dat de Engelse komiek Norman Wisdom overleden is in zijn slaap. Wisdom, die in het jaar 2000 werd geridderd, was 95 en zijn gezondheid was steil bergaf gegaan. Hij is tot op hoge leeftijd actief gebleven in de filmindustrie, maar vanaf de jaren zeventig vaak in minderwaardige films die het vooral van onderbroekenlol moesten hebben. Nochtans was Wisdom ooit begonnen met de zegen van niemand anders dan Charlie Chaplin die in hem zijn opvolger zag. Dat was dan vooral in de late jaren vijftig en de vroege jaren zestig, toen Wisdom ook voor mij, als klein broekje, één van de eerste “filmsterren” was die ik verafgoodde. Als ik nu die films terugzie, dan is het vaak met gekromde tenen, maar het jeugdsentiment wordt er niet minder om, zoals in onderstaande parodie op “The girl can’t help it”…

Lees verder “Norman Wisdom (1915-2010)”

Honderd films voor 125 jaar film

Honderd films voor 125 jaar film

Op 22 maart 1895 stellen Auguste (1862-1954) en Louis (1862-1948) Lumière in de besloten kring van de “Maatschappij tot Aanmoediging van de Nationale Nijverheid” een filmpje voor: Auguste die een roeiboot afduwt. Drie dagen eerder hadden ze hun eerste filmpje gedraaid: het zijn de arbeiders van hun fabriek in Lyon die op de middag door de poort naar huis terugkeren. “La sortie des usines Lumière” staat hiermee geboekstaafd als de eerste film. In juni 1895 stellen ze hun nieuwe uitvinding voor (de “cinématographe”) op het congres van de fotografische verenigingen in Lyon. Het is een snelle opeenvolging van een reeks foto’s waardoor de indruk ontstaat dat de personen op die foto’s bewégen.
Lees verder “Honderd films voor 125 jaar film”

Lita Grey (1908-1995)

Lita Grey (1908-1995)

Het is vandaag 95 jaar geleden dat de Amerikaanse acteur en regisseur Charlie Chaplin is gehuwd op 35-jarige leeftijd met de 16-jarige (Lo)Lita Grey, die hij zwanger had gemaakt. Alhoewel kennissen beweren dat ze net als zijn eerste vrouw Mildred Harris (*) wat achterlijk is, ziet Chaplin vooral “een meisje met zoveel onschuld en zo’n grote borsten”.

Lita Grey zelf was als Lillita McMurray (Grey was de kleur van haar poesje – het poesje dat Chaplin haar had gegeven, bedoel ik) geboren op 15 april 1908 en Chaplin was reeds in haar geïnteresseerd toen ze amper zeven was! Hij engageerde ze als kindsterretje (o.a. in de “hemelscène” in “The Kid” en als meid in “The Idle Class”) en met medeweten van haar moeder werd ze langzaam op het “grotere werk” voorbereid, wat dan uiteindelijk uitmondde in “The Gold Rush” (1924). Daar ging ze af als een gieter, zodanig dat Charlie ze wilde “dumpen”, maar haar zwangerschap kwam haar (en vooral haar moeder) uitstekend van pas, want in juridische termen stond dit gelijk met verkrachting, aangezien het seks met minderjarigen betrof. Chaplin werd dus in een “shotgun wedding” geloodst, waarvan hij nog tijdens de “honeymoon” verklaarde: “’t Is beter dan de gevangenis, maar als ’t hier nog lang gaat duren, zal ’t rap gedaan zijn.” (Meatloaf zou zeggen/zingen: “So now I’m praying for the end of times…”)
Hij begon met Lolita aan het fornuis te kluisteren. Maar dat had schoonmama zo niet gezien. Ze berekende dat haar dochter daarmee een carrière van zo’n zestien miljoen dollar misliep en of de lieve schoonzoon dit bedrag dus even wilde ophoesten? In ruil wilde zij wel het huishouden doen, want haar dochter kon niet koken. Kortom, toen negen maanden na de eerste baby (Charles jr) ook nog Sydney werd geboren, sliep Chaplin al niet meer onder het echtelijke dak. Volgens het echtscheidingsproces dat daarop volgde had Chaplin “nooit” (buiten die twee keren dan, neem ik aan) “gewone” seks met Lita gehad. Maar aangezien hij, eveneens volgens de procesteksten, haar vruchteloos tot fellatio had aangespoord, kan men zich afvragen of er dan überhaupt wel aan seks gedaan werd? Ook het feit dat hij haar passages uit “Lady Chatterley’s Lover” had voorgelezen, werd hem door de Californische rechtbank zwaar aangerekend. Aangezien hij toch nog altijd geweldig populair was, leek de pers even zijn kant te kiezen, maar toen speelde moeder Nana haar troefkaart uit: als Chaplin niet zou afdokken, zou ze tenminste vijf bekende actrices noemen, waarmee Charlie seksuele activiteiten had ontwikkeld tijdens zijn huwelijk met Lita. Aangezien hij o.a. Louise Brooks (18), Peggy Fears (17) en Marion Davies (21) niet in het schandaal kon betrekken, gaf Chaplin toe, ook al omdat de rechtbank de schadevergoeding tot een goede zeshonderd duizend dollar liet terugbrengen. (Zijn affaire met Marion Davies had overigens al het leven gekost aan producer Tom Ince: Davies was immers een protégée van krantenmagnaat William Randolph Hearst en toen deze de twee op zijn zeiljacht aantrof “in flagrante delicto”, schoot hij in de verwarring Ince neer i.p.v. Chaplin. De dood van Ince werd officieel toegeschreven aan… “acute indigestie”.)
Op de vooravond van de terechtstelling van Sacco en Vanzetti in augustus 1927 wordt het huwelijk met Lita Grey, ontbonden op basis van “wreedheid” (het voornaamste “bewijs” was dat hij zich eens kwaad had gemaakt toen ze een elftal gasten mee naar huis had gebracht). Hij moet haar 825.000 dollar betalen, het grootste bedrag ooit in die tijd, en de hoede van hun twee kinderen, Charles jr. en Sydney, wordt aan haar toevertrouwd. Later hertrouwde ze eerst met Henry Aguirre en later met Arthur Day. Ze trouwde een vierde maal op 22 september 1956 met Patsy Pizzolongo van wie ze scheidde in juni 1966. Grey leefde nog lang (alleen?) tot ze op 87-jarige leeftijd in Los Angeles aan kanker overleed.
THE CIRCUS
Voor de film “The circus” kreeg Chaplin zijn eerste Oscar, maar ook een lastercampagne over zich heen. “Veelzijdig en geniaal schrijf‑, acteer‑, regie‑ en productiewerk”, zo noemde de Oscar Academy in 1928 Charlie Chaplins “The Circus”. In de film zit the little tramp alweer in de problemen: blut, hongerig, voorbestemd om verliefd te worden en, u raadt het al, het meisje te verliezen. Wanneer de politie hem op de hielen zit omdat hij als zakkenroller wordt aanzien, belandt hij in een circustent. Het publiek ziet zijn poging om aan de arm der wet te ontsnappen als een circusact en de tramp wordt plotsklaps een ster. De ontknoping is er on-Chapliniaans: de mishandelde stiefdochter van de circusbaas wil met hem ontsnappen, maar ondanks het feit dat hij er tot over zijn oren verliefd op is, weigert hij haar toch in een avontuur te storten. Daarom koppelt hij haar aan de gladde koorddanser, die haar een betere toekomst kan bieden.
Ondanks het succes van de film, stond Chaplin in het echte leven op de rand van de afgrond. Door de rechtszaak om van zijn tweede vrouw te scheiden belandde hij in een ware lastercampagne door religieuze en moralistische groepen die Chaplin in het nauw dreven. Het was de eerste grote botsing tussen hem en conservatief rechts in Amerika.

Ronny De Schepper

(*) In 1918 had Chaplin de 16-jarige Mildred Harris gehuwd, waarvan hij tevergeefs een actrice probeerde te maken (door sommigen werd ze als “achterlijk” omschreven). Mildred stierf bijna toen ze een baby kreeg, die zeer misvormd was en (gelukkig) slechts drie dagen leefde. Toen Chaplin haar kort daarna beu was, vond ze soelaas bij Alla Nazimova, “de vrouw van de duizend stemmingen”. Van Chaplin wordt gezegd dat hij, net als Humphrey Bogart, uitzonderlijk groot geschapen was, maar dit geheel terzijde.

(Zeer) selectieve bibliografie
Adolphe Nysenholc, Charles Chaplin ou la légende des images, Paris, Méridiens Klincksieck, 1987.