Beatrice Cenci (1577-1599)

Beatrice Cenci (1577-1599)

Het is vandaag 420 jaar geleden dat Beatrice Cenci is gestorven. Zij werd herhaaldelijk verkracht door haar vader, maar toen deze door zowat de hele familie werd vermoord koos de paus toch de kant van het gezag en veroordeelde hen (en dus ook Beatrice) ter dood. (Beeld van Harriet Goodhue Hosmer in 1857)

Ook de Romeinse bevolking nam het voor de kinderen en weduwe van Francesco Cenci op maar paus Clemen VIII was genadeloos en de drie oudste Cenci werden op de brug voor de Engelenburcht geëxecuteerd. Alleen de jonge Bernardo werd gespaard. Volgens het Romeinse volksgeloof komt de in de kerk van San Pietro in Montorio begraven Beatrice ieder jaar op 11 september spoken met haar hoofd onder haar arm op de brug.
In de literatuur zijn de worsteling met incest en geweld door de kinderen en vooral dan de zachtmoedige en mooie Beatrice en het dilemma van de paus die moet kiezen tussen de rechtvaardiging van zelfverdediging tegen het tirannieke vaderlijke – en dus ook het pauselijke gezag – en het verdedigen van dat gezag een dankbaar onderwerp voor kunstenaars.
Het vermoedelijke portret van Beatrice Cenci (hieronder) wordt toegeschreven aan Guido Reni en inspireerde Shelley tot zijn versedrama The Cenci: A Tragedy in Five Acts (1819). (Wikipedia)

Lees verder “Beatrice Cenci (1577-1599)”

Elisabeth Báthory (1560-1614)

Elisabeth Báthory (1560-1614)

Vandaag is het 405 jaar geleden dat de Hongaarse gravin Báthory Erzsébet is overleden. Ze woonde in Trencin in het huidige Slovakije. Er bestaan schilderijen van haar, maar de gelijkenis daarvan staat niet vast, zodat ik normaal gesproken de voorkeur zou geven aan haar incarnatie door Paloma Picasso (dochter van, jawel) in de film “Contes immoraux” van de Poolse cineast Walerian Borowczyk, maar ja, dan word ik alweer een tijdlang van Facebook verbannen…

Lees verder “Elisabeth Báthory (1560-1614)”

Jean Jaurès (1859-1914)

Jean Jaurès (1859-1914)

Vandaag is het 105 jaar geleden dat de Franse socialistische politicus Jean Jaurès werd vermoord door iemand met een voorbestemde naam, namelijk Raoul Villain, een jonge Franse nationalist (en voor één keer wordt het woord “nationalist” eens juist gebruikt: hij was een patriot, wat trouwens werd bewezen door het feit dat hij na de oorlog werd vrijgesproken omdat “hij de natie een grote dienst had bewezen”: “zonder zijn moordaanslag had Frankrijk nooit de oorlog kunnen winnen”, stond er in het vonnis). Deze moord betekende het einde voor de arbeiderssolidariteit over de grenzen heen. Als pacifist wilde Jaurès immers de Eerste Wereldoorlog via diplomatie voorkomen onder meer door een Frans-Duits bondgenootschap in de overtuiging dat Franse en Duitse arbeiders geen vijanden van elkaar waren en dat de heersende klassen hun oorlog maar onder elkaar moesten uitvechten. Door de moord op Jaurès lag de poort op de algehele mobilisatie wijdopen en dat gebeurde dan ook al amper een dag na zijn dood. Ook vroeger was Jaurès reeds een opvallend figuur geweest. Zo was hij een van de felste verdedigers van Alfred Dreyfus en hij was in 1904 ook een van de oprichters van het dagblad L’Humanité, dat dus oorspronkelijk van socialistische signatuur was (nu is dat al lang in communistische handen).

Vijftig jaar geleden: de maanlanding

Vijftig jaar geleden: de maanlanding

Het is vandaag precies vijftig jaar geleden dat de eerste mens voet zette op de maan. Het was toen een zaterdag, net zoals vandaag, dus toen op maandag de kranten daar verslag over uitbrachten, werd de maanlanding in ons land overschaduwd door de eerste Touroverwinning van Eddy Merckx, bijna dertig jaar na Sylveer Maes (fotomontage Raymond Thielens), maar neem het van mij aan: de maanlanding was toch nog een ietsiepietsie belangrijker…

NASA; het ruimteprogramma van de Verenigde Staten onder leiding van de Duitse raketwetenschapper Werner von Braun, was verantwoordelijk voor de maanlanding van de Apollo 11 op 20 juli 1969. In Europa was het toen al de 21ste, het was namelijk vier voor drie ’s nachts. Ik herinner me dat ik me speciaal liet wekken. Mijn vader zat al voor de televisie. Ikzelf bleef een tijdje in de deuropening staan, maar ben toen opnieuw gaan slapen. Als zeventienjarige had ik uiteraard geen monsters verwacht en nog minder “maanmannekes”, maar uiteindelijk vond ik het toch een beetje saai. En alleszins werd, op de tijd dat ik daar stond, “Space oddity” van David Bowie zeker niet gedraaid!

De eerste man die voet zette op de maan was Neil Armstrong. De foto’s van zijn collega-astronaut Buzz Aldrin zijn wereldberoemd geworden. Michael Collins bleef achter in de Apollo-cabine. Aangekomen onderaan de ladder, zei Armstrong: “I’m going to step off the LEM now” (verwijzend naar de maanlander). Hij draaide zich om en zette zijn linkervoet op het maanoppervlak om vervolgens te zeggen: “That’s one small step for man, but one giant leap for mankind”, ofwel in het Nederlands: “Dit is een kleine stap voor een mens, maar een reuzensprong voor de mensheid”. Toen Armstrong zijn beroemde uitspraak deed, werden zijn woorden rechtstreeks uitgezonden via de Voice of AmericaBBC en talrijke andere televisie- en radiostations ter wereld. Geschat wordt dat 450 miljoen mensen zijn zin gehoord hebben, op een toenmalige wereldpopulatie van 3,631 miljard mensen. Uiteraard heeft hij dit zelf niet bedacht en zijn dit de woorden van een ghostwriter, maar wie dat precies is geweest, wordt nog steeds geheim gehouden.

Na Apollo 11 zijn nog vijf maal mensen op de maan geland (ook weer steeds twee per keer), alle in het kader van het Apolloprogramma, dat was ingesteld door de Amerikaanse president John F. Kennedy.

Hoewel de Sovjet-Unie aanvankelijk een voorhoederol speelde in de ontwikkeling van de ruimtevaart in de jaren vijftig en zestig (tenslotte was de Sovjet-Unie onder het Loena ruimtevaartprogramma verantwoordelijk voor de eerste onbemande maanlanding) en er een opdracht zou zijn verstrekt aan de nationale ruimtevaartpionier Korolev om de mogelijkheden te onderzoeken en ontwikkelen, hebben Sovjet-Unie en (later) Rusland geen enkele poging ondernomen een bemande maanlanding uit te voeren. Ook andere landen hebben tot nog toe niks in die richting gedaan. [Wikipedia]