Vandaag is het al veertig jaar geleden dat het Masereelfonds van Sint-Niklaas (met als bakermat het Masereelhuis, gelegen in de Truweelstraat nr.123) verder ging met haar interessante vrijdagavondactiviteiten. Na het geanimeerde debat n.a.v. Willy Courteaux‘ uiteenzetting over de Koude Oorlog, was het dan de beurt aan de relatie « Muziek en Maatschappij ». Eigenlijk zelfs « kunst en maatschappij », want ook de poëzie werd erbij betrokken. Dit was niet zo verwonderlijk als men weet dat het thema was: « Van big band tot jazzrock » of m.a.w. de relatie tussen jazz en pop. Op 13 oktober 1980 heeft deze muzikaal-poetische avond plaats.

Daar het centrale thema “jazz” is, hoeft het ons niet te verbazen dat poëzie hiermee in verband werd gebracht daar reeds van bij het “ontstaan” van de jazz, dichters belangstelling hebben getoond voor deze muziek en hun werk erdoor beïnvloed werd. Toch was dit zeker geen “elitaire” avond die zich enkel zou richten tot de weinige poëzieliefhebbers en “echte” jazz-kenners. Integendeel zelfs! Door de verbinding te leggen enerzijds met de maatschappelijke aspecten en anderzijds met de meer “ontspannende” popmuziek, hoopte men een zo breed mogelijk publiek te bereiken. Het werd overigens een zeer gevarieerd programma met platen, aaneengepraat door Ronny De Schepper, popjournalist bij de Rode Vaan, die zo vriendelijk was een schema te geven van wat hij die avond zo allemaal zal vertellen (ik schreef dit artikel in De Voorpost destijds onder het pseudoniem Jan Segers, dus kon ik over mezelf in de derde persoon schrijven, RDS). Wij hebben dit dan uitgewerkt tot een ruimer overzicht van de interactie tussen jazz en pop. Daarnaast is er een optreden van een jazzrockgroep, THE BLUEBIRDS, en voordracht door JOHAN DE BELIE (samen links op de foto uit “A taste of honey“).
In een eerste platengedeelte werd het ontstaan van de big-band toegelicht. Let wel op dat dit twintig, dertig jaar na het “ontstaan” van de jazz gebeurt. Over wat vooraf gaat (“New Orleans”-muziek) werd in een tweede gedeelte gesproken, n.a.v. de “revival” in Engeland. In dit eerste gedeelte kwamen dus enkel Fletcher Henderson, Duke Ellington, Benny Goodman en Glenn Miller ter sprake. Met Frank Sinatra werd de verbinding gelegd tussen jazz en pop.
Dit werd naderhand geïllustreerd met een optreden van The Blue Birds Big Band, dat net als de andere optredens, zo’n half uur duurde. Daarna tien minuten poëzie. Johan de Belie droeg voor uit eigen werk en gedichten van Paul van Ostayen, die bezeten was van de jazzmuziek in de jaren twintig en van de Amerikaan Langston Hughes, die zelfs nog speciale teksten ervoor heeft geschreven zoals “Weary blues”, van de Amerikaanse Beat Generation (Allen Ginsberg, Lawrence Ferlinghetti, Jack Kerouac) die niet van The Beatles hielden, zoals men op het eerste gezicht misschien mag denken (daarvoor was het nog tien jaar te vroeg) maar van jazz, en van onze huidige dichters Gust Gils, Willem Roggeman e.a. die dikwijls hun poëzie voordragen tegen een achtergrond van experimentele jazzmuziek…
Zoals gezegd handelde het tweede platengedeelte vooral over de trad revival. Trad is de afkorting voor “traditional jazz” in Groot-Brittannië met Chris Barber, Lonnie Donegan en Alexis Korner. Dit hangt nauw samen met de skiffle-beweging waarover een artikel is verschenen in De Rode Vaan van 28 september 1980. Toch ook aandacht, voor de invloed van jazz op rock’n’roll, met name de jump-bands zoals die van Lionel Hamilton en Johnny Otis, waaruit rockers als Lloyd Price, Little Richard en Fats Domino zijn voortgekomen.
Aansluitend traden de Bluebirds deze keer in een combo-formatie op. Zij speelden dan o. m. nummers uit hun Framework Jazz Quartet-verleden, zoals “Take Five” van Dave Brubeck dat rond de behandelde tijdsperiode erg populair was.
Het tweede poezie-optreden viel enigszins buiten het thema van de avond maar paste des te meer in het kader van het Masereelfonds, daar Johan de Belie dan gedichten van Pablo Neruda voordroeg en ook van een lid van het FMF (*).
Het laatste “informatieve” gedeelte sloeg dan op de jongste evoluties binnen de bigband- en jazzrock-muziek. Zo hebben we de big band van Mel Lewis en Thad Jones, maar ook het combo van Miles Davis, waaruit zich de jazzrock heeft ontwikkeld, vooral dan via Chick Corea, die op zijn beurt een aantal mensen rond zich heeft verzameld die toch erg belangrijk werk leveren, zoals Stanley Clarke en Jan Hammer. De avond werd dan afgesloten met een denderend optreden van de popformatie van The Bluebirds, die als primeur nummers brachten uit de rock-opera “De Kat” en verder ook nummers van The Beatles e.d. Verder moeten wij nog aanstippen dat er een speciaal boekenstandje werd ingericht met o.m. de Rode Vaan van 12 oktober 1980 waarin een bijdrage van een volledige bladzijde over deze avond stond.

Jan Segers in De Voorpost

(*) Oswald Joossens?

Een gedachte over “Veertig jaar geleden: “Van big band tot jazz-rock” in het Masereelhuis

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.