140 jaar geleden werden er in de Verenigde Staten demonstraties gehouden waarin werd geëist dat de achturige werkdag zou worden ingevoerd, met als hoogtepunt de Haymarket-affaire in Chicago. Op 1 mei begon in Chicago een algemene staking van werknemers die een achturige werkdag eisten. Een demonstratie van stakers op Haymarket Square werd met geweld door de lokale politie neergeslagen en acht anarchistische organisatoren werden gearresteerd en aangeklaagd. Vijf van hen werden ter dood veroordeeld omdat ze activisten zouden hebben aangezet tot het gooien van een bom naar politieagenten tijdens de rellen. Vier werden in het openbaar opgehangen en één pleegde zelfmoord vóór de executie. Ter herdenking hiervan wordt 1 mei
in veel landen gevierd als Internationale Dag van de Arbeid. (Wikipedia en Alcide)
De sociaal bewogen ondernemer Robert Owen pleitte er in 1817 in Engeland al voor om in werkplaatsen en fabrieken de achturendag in te voeren. Hij beargumenteerde zijn eis door er op te wijzen dat acht uren werk en een goede organisatie van de arbeid een overvloed aan rijkdom voor allen kon scheppen. De nieuwste ontwikkelingen op technisch en chemisch gebied zouden het niet meer noodzakelijk maken om langer te werken dan acht uur per dag.
In 1864 werd in Boston de Workingsmen’s Convention gesticht waar Ira Steward pleitte voor een bij wet te regelen achturendag. In 1884 nam de American Federation of Labor een resolutie aan, waarin voorgesteld werd om vanaf 1 mei 1886 de 8-urendag ingevoerd te krijgen.
De datum van 1 mei was niet zomaar gekozen. In Noord-Amerika was het dan Moving Day. Op die dag werden bestaande arbeidscontracten vernieuwd, ging voor anderen op die dag een nieuwe in, werden bestaande woonruimte-contracten vernieuwd of betrokken de arbeiders elders een nieuwe woonruimte.
In Europa werd tot de jaarlijkse viering besloten op 21 juli 1889 op het oprichtingscongres van de Tweede Internationale in Parijs. Het doel was om de strijd voor de achturige werkdag te versterken. Op 1 mei 1890 vonden in veel landen de eerste vieringen plaats.
Minder bekend is dat op 10 april 1933 de regering van Hitler 1 mei per wet tot betaalde “Feestdag van de nationale arbeid” verklaarde. Middels deze door Goebbels voorgestelde maatregel wist Hitler een groot aantal vakbondsleiders naar Berlijn te lokken om ze vervolgens gevangen te kunnen nemen en naar concentratiekampen af te laten voeren.
Ondanks deze zwarte bladzijde uit de historie van de “Dag van de Arbeid” bleef deze een feestdag in onder andere België, Frankrijk en Duitsland (NPO).
Ronny De Schepper
dagelijks iets degelijks 