Marathon Man is een paranoiathriller uit 1976 van regisseur John Schlesinger. De hoofdrollen worden vertolkt door Dustin Hoffman en Laurence Olivier. De film is gebaseerd op de gelijknamige roman van schrijver William Goldman, die het boek zelf omvormde tot een scenario.
In New York vindt een reeks mysterieuze moorden plaats. Ook de leden van de geheime overheidsorganisatie The Division worden een voor een vermoord. Thomas “Babe” Levy (Dustin Hoffman) is een laatstejaarsstudent, en tevens een erg goede loper, die ziet hoe zijn broer Doc (Roy Scheider), die lid is van The Division, vermoord wordt. Babe wordt in het mysterie meegesleurd en ontdekt dat dokter Christian Szell (Laurence Olivier) achter de moorden zit.
Szell, bijgenaamd ‘de Witte Engel’, is een tandarts en een gewezen nazi. Tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft hij in het concentratiekamp Auschwitz diamanten gestolen van Joodse gevangenen. Szell verdween na de oorlog en probeert nu om zijn diamanten in de Verenigde Staten te verkopen. Wanneer hij Babe ontvoert en ondervraagt, gebruikt hij tandartstechnieken om Babe te martelen. (Het personage Christian Szell is uiteraard gebaseerd op Josef Mengele.)
Babe kan gelukkig ontsnappen, maar merkt dat hij niemand nog kan vertrouwen. Iedereen lijkt in dienst van Szell te werken. Ook zijn geliefde (Marthe Keller) die hij in universiteitsbibliotheek heeft ontmoet.
Dustin Hoffman wilde de rol zodat hij nog eens kon samenwerken met John Schlesinger. Eerder werkten de twee ook al samen aan Midnight Cowboy (1969). Laurence Olivier, die een Golden Globe kreeg voor Best Motion Picture Actor in a Supporting Role, was op dat moment al zwaar ziek, maar zou het nog ruim tien jaar uithouden alvorens in 1989 te overlijden.
De film is ook een voorbeeld van de dagelijkse strijd die Laurence Olivier moest voeren tegen Paula Strasberg, die de method acting van haar man Lee tot in Groot-Brittannië wou uitdragen. Men kan “the method” samenvatten als: de emotie moet waarachtig zijn, niet voorgewend. Dat lijkt een goed uitgangspunt voor authentiek theater, maar niet iedereen denkt er zo over en dan wordt vaak het voorbeeld van Dustin Hoffman in “Marathon Man” aangehaald. Zoals de titel reeds aangeeft, moet Hoffman daarin nogal wat aflopen en een bepaalde scène met Laurence Olivier moest hij dan ook “buiten adem” vertolken. Goed, zei Hoffman, ik zal eens het blokje om lopen. Waarop Olivier, die uit de gedegen Engelse theatertraditie stamde, geërgerd zei: “Maar actéér dan toch dat je buiten adem bent, man!” Vele jaren later heeft Hoffman in een BBC-interview zijn versie van de feiten gegeven: hij zat op dat moment in een echtscheiding en wou nog eens de “stag” uithangen (*). Daarom had hij drie nachten in de fameuze Studio 54 rondgehangen onder het mom dat het hem van pas kwam voor zijn rol. Olivier zou daarop die uitspraak al lachend hebben gedaan.
Ronny De Schepper (op basis van Wikipedia)
(*) Zoals ook blijkt uit bovenstaande foto waarbij hij onnozel doet achter de rug van “Sir” Olivier…