Antwerpen, 8 november 1885. Dat staat er op de geboorteakte van de Algemene Belgische Persbond en dat was dus kaarsjes blazen in 1985. Nochtans sprak ik destijds in De Rode Vaan niet met de Nederlandstalige permanente secretaris van de ABP, maar die van de AVBB, de Algemene Vereniging van Beroepsjournalisten in België. En deze vereniging kwam dan weer tot stand in 1979 door een samensmelting van de ABP met de Beroepsunie van de Belgische Pers, een — alle proporties in acht genomen — « syndicale » organisatie die in 1914 was tot stand gekomen. De AVBB heeft in haar voornaamste doelstellingen dan ook beide opties een beetje verzoend. We overliepen deze doelstellingen samen met Johan Bresseleers, omdat zal blijken dat ze in dit jubileumjaar meer dan ooit onder vuur werden genomen vanuit verschillende hoeken. Zo zijn er eerst en vooral de beroepsvrijheid en de rechten van de pers die met name in het geval Martin Coenen fameus met de voeten werden getreden. De AVBB heeft dan ook onmiddellijk verontwaardigd gereageerd.

Johan Bresseleers : Zodra we dat vernamen, hebben we onmiddellijk de andere kranten gealarmeerd en ervoor gezorgd dat op z’n minst aan deze zaak de nodige ruchtbaarheid werd gegeven, namelijk dat een journalist vanuit een principiële houding om het vertrouwen van de informanten niet te beschamen en om te kunnen blijven functioneren als journalist in een democratie werd aangehouden. Hij werd dus niet in preventieve hechtenis genomen omdat er een kans bestond dat hij zou gaan lopen of een medeschuldige zou verwittigen, maar gewoon om druk op hem uit te oefenen (wat dus ook is gelukt, maar dat wist de heer Bresseleers op dat moment nog niet, red.). Als je dat moet catalogeren, dan kom je bij geestelijke foltering terecht, dus het aanwenden van beperking van bewegingsvrijheid als ondervragingstechniek. Dit geval illustreert ook duidelijk het gevaar van het wetsvoorstel van Miet Smet en Suykerbuyk, dat erop gericht is dat zolang iemand niet veroordeeld is er geen elementen tot identificatie in de kranten mogen verschijnen. Als dit voorstel op dit moment b.v. al was aangenomen dan hadden we maar één zinnetje in de pers kunnen krijgen, namelijk dat er “iemand” was aangehouden wegens “heling van gestolen goederen”, terwijl heel de bescherming van de persvrijheid precies gebaseerd is op maximale ruchtbaarheid.
— Een tweede doelstelling is de vrijwaring van de beroepsbelangen. Alle optimisme van Geens ten spijt zorgt de technologie ook in de journalistiek voor vertwijfeling. Op de eerste plaats echter eerder bij de « zetters » die vrezen dat door het zogenaamde « on line »-systeem zij buitenspel worden « gezet »…
J.B. :
Het standpunt van de vereniging is hier dat de journalisten geen vragende partij zijn bij de invoering van die nieuwe technieken, dat zijn immers de werkgevers en wel omwille van rentabiliteitsoverwegingen, besparingen op de personeelskost enerzijds, anderzijds, om de ruwe materie die men heeft op verschillende wijzen te kunnen aanwenden. Toch moeten ook journalisten waakzaam blijven want zoals men in een eerste fase bespaart op de loonkosten van de arbeiders, zo kan men dat later ook proberen bij de journalisten b.v. door het veelvuldig gebruik maken van agentschapkopijen of het hergebruiken van een en dezelfde kopij in verschillende publicaties.
— En tenslotte wil de vereniging ook de titel van beroepsjournalist beschermen. Een probleem dat meer en meer acuut wordt nu vrije radio’s als paddestoelen uit de grond rijzen ?
J.B. :
Er is natuurlijk persvrijheid in België en iedereen die zich geroepen voelt een gestencild blaadje uit te geven die mag dat dus, idem voor vrije radio’s die aan het decreet beantwoorden. Maar daarom zijn dat nog geen « journalisten ». Wij zeggen : als men informatie wil brengen, moet dat informatie op niveau zijn en daarom moet dat gebracht worden door beroepsmensen die beantwoorden aan bepaalde criteria omdat er op die manier garanties worden gegeven voor b.v. geïnterviewden maar ook voor de luisteraars zelf. Op die manier kunnen we kwakkels vermijden die door vrije radio’s de lucht zijn ingestuurd zoals schurft in een rijksschool, een meteoor die inslaat in Luik of een staking van de brandstofverdelers in Brussel.
Goed gezegd. De kwaliteit van een maatschappij is immers vaak af te lezen aan de kwaliteit van haar pers. Daarom houden wij u zeker nog op de hoogte van activiteiten die n.a.v. deze 100ste verjaardag zullen plaatshebben.

Referentie
Jan Draad, Johannes Bresseleers aan het lijntje, De Rode Vaan nr.10 van 1985

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.