Op de Westerbegraafplaats – ook wel Geuzenkerkhof genoemd -, gelegen tussen de Brugse Vaart en de Bloomekeswijk liggen een aantal personen begraven uit de wereld van de Gentse (volks)cultuur, zoals volkszanger Karel Waerie, cabaretier Theo Daese, volkstoneelauteur, -regisseur en -acteur Romain Deconinck, operazangeres en -directrice Vina Bovy, schrijver van het eerste woordenboek van de Gentse streektaal Lodewijk Lievevrouw Coopman… (*)
De Westerbegraafplaats, foutief ook begraafplaats Brugsepoort genoemd, is de grootste begraafplaats van Gent en deelgemeenten. In 1784 vaardigde keizer Jozef II een decreet uit met het verbod om nog langer in de kerken en de kerkhoven errond te begraven in de steden. In Gent ontstonden daardoor drie nieuwe begraafplaatsen namelijk de begraafplaats buiten de Brugsepoort, nu grondgebied van de Gebroeders de Smetstraat, nabij de Dampoort aan de Dendermondsesteenweg en de nu nog steeds bestaande Zuiderbegraafplaats tussen de Ottergemsesteenweg en de Noendries. Door de aangroei van de Gentse bevolking werden de twee eerstvernoemde te klein en werden vervangen door de Westerbegraafplaats aan de Palinghuizen.
De Westerbegraafplaats werd in gebruik genomen op 1 januari 1873 maar werd onmiddellijk een twistpunt tussen het toenmalige liberale antiklerikale stadsbestuur, onder burgemeester Charles de Kerchove de Denterghem, en het bisdom. Het stadsbestuur besloot dat personen die niet gelovig waren niet in gewijde grond mochten begraven worden. Wel mocht een priester de graven afzonderlijk wijden. Bisschop Henricus Franciscus Bracq verbood zelfs zijn priesters om een lijk te vergezellen naar een begraafsite die niet in haar geheel gewijd was. De Westerbegraafplaats werd daardoor de laatste rustplaats voor vrijzinnigen, personen die door de Armenkas charitatief begraven werden, zelfmoordenaars en ongedoopte kinderen. Ze kreeg daardoor de naam Geuzenkerkhof. Van 1911 af, onder bisschop Antoon Stillemans, mochten graven op de Westerbegraafplaats gewijd worden.
Freek Neirynck
In 2021 besloot de stad Gent na een zaak van grensoverschrijdend gedrag de poorten te sluiten ’s avonds. Er klonk een belsignaal als de poorten automatisch dicht gingen zodat bezoekers nog naar buiten konden wandelen. Lukte dat niet, dan moest je met een knop de poort weer openen. Maar daar werd misbruik van gemaakt en de knop verdween. In de plaats werd het sluitingsuur ingevoerd. Ook dat was echter niet ideaal, want er waren geregeld personen die niet op tijd weg geraakten. Daarom werd besloten dat vanaf 2 november 2023 de Westerbegraafplaats altijd open zal zijn. (vrtnws)
Het Masereelfonds (waaraan wij bovenstaande foto hebben ontleend) zorgt voor geleide wandelingen, ook vertrekkende vanuit Brugge.
(*) Andere prominenten die niet onmiddellijk iets met de Gentse volkscultuur te maken hebben, zijn o.a. Edward Anseele, Cyriel Buysse, Johan Daisne, John Flanders (Jean Ray) en Virginie Loveling.
dagelijks iets degelijks 