85 jaar geleden: de eerste tekenfilm met geluid en in kleur

30 Fiddlesticks in 1930“Fiddlesticks” is a ground-breaking 1930 animated cartoon film, as it was the first animated sound cartoon that was photographed in two-strip Technicolor, and was also Ub Iwerks’s first cartoon since he departed from Walt Disney’s studio. The unnamed mouse in the cartoon bears a striking resemblance to Mortimer Mouse, the original concept behind Mickey Mouse, both of whom were first animated by Ub Iwerks. This film was simultaneously released with “King of Jazz”, a musical revue, and was released with a cartoon depicting how Paul Whiteman, the music director of the film, “became the King of Jazz”. The animation was made at Lantz Productions.

Toen Iwerks in 1930 wegging bij Disney kreeg hij een aanbod bij MGM. MGM wilde een tekenfilmserie uitbrengen over een kikker genaamd Tony the Frog. Iwerks accepteerde het aanbod onder de voorwaarde dat de kikker Flip heette. De eerste film waar Flip in speelde was “Fiddlesticks” uit 1930.
Eigenlijk was ook Mickey Mouse een creatie van Ub Iwerks (1901-1971), een Amerikaan van Friese afkomst. Reeds in 1919 had hij kennisgemaakt met de even jonge Walt Disney, wanneer ze beiden als publicitair tekenaar voor de Kansas City Film Ad Company werkten, waar toen al geanimeerde reclamefilmpjes werden gemaakt. In 1922 begon het duo met een eigen studio, maar ze gingen overkop en Iwerks keerde terug naar zijn vroegere werkgever. Disney trok echter naar Hollywood en the rest is history zoals men dan zegt.
In 1924 kon Disney Iwerks reeds als werknemer aantrekken. En het is in die functie dat deze in 1928 “Plane Crazy” tekende, een animatiefilmpje dat inpikte op de Lindbergh-gekte met Mickey Mouse (die dus eerst nog even Mortimer heette) in de hoofdrol. Het werd echter pas na het daaropvolgende “Steamboat Willie” (eveneens uit 1928) uitgebracht, omdat dit eerder van klank was voorzien, zodat dit tekenfilmpje de geschiedenis is ingegaan als het eerste Mickey Mouse-filmpje. Ook de klank bij “Steamboat Willie” bestond louter uit muziek en enkele geluidseffecten, op de klankband van “Plane Crazy” hoort men echter wel reeds Mickey praten. De stem wordt overigens geleverd door Walt Disney zelf. Hij zal dit doen tot 1955. Dan neemt James MacDonald (1906-1991) over en van 1976 tot zijn overlijden in 2009 was het de beurt aan Wayne Allwine (1947-2009).
Ondertussen was in 1930 de samenwerking tussen Disney en Iwerks reeds spaak gelopen en toen Pat Powers, de distributeur van de Disney-filmpjes, aan Iwerks voorstelde om zijn eigen studio te financieren, aarzelde deze geen moment. In de loop van de jaren dertig zou hij series als “Flip the Frog”, “Willie Whopper” en de Comicolor-cartoons afleveren.
Mickey Mouse is op dat moment echter zo populair dat zijn eigenlijke schepper, Ub Iwerks dus, het met zijn Flip de kikker opnieuw moest afleggen. In 1936 ging zijn studio dan ook op de fles, zodat Iwerks in 1940 voor een tweede maal terugkeerde naar Disney. Hij was er vooral werkzaam als “technical researcher” en in die hoedanigheid zou hij zelfs nog twee oscars winnen (in 1959 “for improvements in optical printing” en in 1965 “for advancing techniques of travelling matte”). Tussendoor werkte hij ook nog mee aan de special effects voor “The birds” van Hitchcock.
Aangezien Walt Disney reeds in de jaren dertig is gestopt met tekenen, wordt wel eens beweerd dat hij niet kon tekenen. Hierbij gaat men wel voorbij aan het feit dat hij op jonge leeftijd als een pure tekenaar aan de kost kwam. Maar het is waar dat hij en Iwerks mekaar goed aanvulden: Iwerks was de vakman en Disney was de scenarist, de producer, degene die zorgde voor “the presentation”, zoals Oskar Schindler over zichzelf zegt in de film “Schindler’s list”.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.