Iets eigenaardigs is de Frans-Belgische reeks “Meurtres à…”, omdat ze niet als serie wordt gepresenteerd, maar als afzonderlijke films. Ik vraag me dan ook af wat ik hierboven als foto ga plaatsen (*). Toch treden in sommige films dezelfde personages op…
Meurtres à… is een Frans–Belgische serie voor televisie, die zich elk afspelen in een andere Franse stad of regio. De serie werd op 23 april 2013 gelanceerd door de zender France 3 en wordt ook uitgezonden in België op La Une en in Zwitserland op RTS.
De collectie werd aan France 3 voorgesteld door Iris Bucher, producent bij Quad Télévision. Ze wilde jonge scenarioschrijvers en regisseurs inzetten die het concept nauwgezet moesten respecteren. Dit is vergelijkbaar met de Duitse serie Tatort, die sinds 1970 op de ARD-zender wordt uitgezonden. De vele kijkers in Vlaanderen zijn er zich meestal niet van bewust, maar Tatort betekent inderdaad: plaats van de misdaad. Dus die kan met elke aflevering variëren.
Na het succes van de eerste tv-film, Moorden in Saint-Malo, raakte de RTBF betrokken bij de productie. De serie groeide van drie tv-films per jaar naar minimaal acht. De regio waar de verhalen zich afspelen wordt telkens benaderd voor financiële steun via subsidieaanvragen. Het budget voor elke aflevering wordt geschat op twee miljoen euro.
Ter gelegenheid van het tienjarige jubileum en de zestigste aflevering van de collectie werd een jubileumaflevering opgenomen:
Nieuwe Moorden in Saint-Malo, met dezelfde hoofdrolspelers als in de eerste aflevering. Ter ere hiervan stelde RTBF de tien belangrijkste afleveringen zes maanden lang online beschikbaar op Auvio, waarbij ze werden aangekondigd als Meurtres à Avignon, Meurtres à Collioure, Meurtres en Martinique, Meurtres à Sarlat, Meurtres dans les Landes, Meurtres en Cornouaille, Meurtres à Lille, Meurtres en Lorraine, Meurtres en Corrèze en Meurtres à la pointe du Raz.
In tegenstelling tot traditionele politieseries kan elke aflevering afzonderlijk bekeken worden. De personages en locaties zijn elke keer anders. Belangrijk is dat elke aflevering zich richt op een andere stad of regio, een kenmerk van France 3. De plot daarentegen is bijna altijd hetzelfde. Het draait om een onderzoek dat verband houdt met een legende, echt of verzonnen, uitgevoerd door een duo (vaak een man en een vrouw) gespeeld door twee bekende acteurs. Deze twee personages zijn niet per se allebei politieagenten, maar worden ondanks aanvankelijke moeilijkheden samengebracht om samen te werken. Ze zijn vaak familie van elkaar of hebben een romantische relatie, zijn vaak antagonistisch en verzoenen zich aan het einde van de aflevering.
Vanaf het elfde seizoen komen, naast de legendes, andere thema’s naar voren: literatuur, industrieel en ambachtelijk erfgoed en regionale kennis. Wat literatuur betreft, duiken bijvoorbeeld thema’s uit La Fontaines fabels op in “Moorden in Château-Thierry“, Maurice Leblancs Arsène Lupin in de nieuwe “Moorden in Étretat”, en neemt de aankomende “Moorden in Charleville-Mézières” de kijkers mee naar Arthur Rimbauds geboorteland in de Ardennen. Wat industrieel en ambachtelijk erfgoed en regionale kennis betreft, is “Moorden in Kant” gewijd aan Calais-kant, ” Moorden in Porselein ” aan Limoges-porselein en “Moorden in Laguiole” aan bestek. “Moorden op Tijd in Besançon” en “Chocolademoorden” staan ook op de planning. Ter ere van de honderdste aflevering is een speciale aflevering van Murders at Fort Boyard gepland.
Er worden in de regel geen gewelddadige beelden getoond. De serie concentreert zich op het onderzoek, maar ook op het landschap en vaak op romantische idyllen. Hoewel er telkens meerdere moorden plaatsvinden, zijn deze niet het werk van een psychisch gestoorde seriemoordenaar, maar zijn ze meestal gebaseerd op een verlangen naar wraak. In tegenstelling tot het Britse “Midsomer Murders” hebben de moorden meestal niet plaats tijdens een plaatselijke feestelijkheid.
De serie is een daverend succes, trekt gemiddeld vier miljoen kijkers en verslaat geregeld de concurrentie, zelfs tijdens herhalingen, zoiets als “F.C.De Kampioenen” dus. De aflevering die in Frankrijk de meeste kijkers trok was “Moorden in Corrèze “op 2 mei 2020 met 6,845 miljoen kijkers, hoewel (of misschien juist doordat) het werd uitgezonden tijdens de eerste lockdown in verband met de Covid-19-pandemie.
Het succes kan worden verklaard door zowel een groeiende vermoeidheid met Amerikaanse series ten tijde van de lancering in 2013 als door de ontwikkeling van een fictie-industrie in Frankrijk. Series als Plus belle la vie en Un village français stelden France 3 in staat expertise te ontwikkelen in het schrijven van scenario’s die specifiek voor het televisieformat zijn ontworpen en om snel en efficiënt te kunnen filmen. De acteurs zijn ook gewend aan dit soort filmen. Bovendien past de zender voor fictie hetzelfde principe toe als voor nieuws: het laat Parijs achterwege om programma’s aan te bieden die elders zijn gefilmd. De regionale dimensie zorgt er trouwens ook voor dat de serie goede media-aandacht krijgt. De regionale pers en lokale politici kondigen met trots de opnames van “hun” aflevering aan. Bovendien doet de lokale bevolking mee aan de casting of als figuranten.
Gezien het succes ontwikkelde France drie andere soortgelijke series. “Crime in…” toont dezelfde plaatsvervangend officier van justitie, gespeeld door Florence Pernel, maar telkens in een andere regio. Een andere serie, “The Mysteries of…”, is momenteel (anno 2026) in ontwikkeling . Deze reeks Franse misdaaddrama‘s speelt zich voornamelijk af in Nouvelle-Aquitaine, maar ook in
Provence-Alpes-Côte d’Azur. De serie werd in 2017 gelanceerd door France 3. En dan is er tenslotte nog “The Price of…” met Mimie Mathy en Mathieu Delarive. Waarom deze spin-offs allemaal Engelse titels dragen, is me een raadsel, buiten natuurlijk het feit dat het duidelijk is dat men zich op de internationale markt wil richten.
Ronny De Schepper (op basis van Wikipedia)
(*) Mijn keuze is uiteindelijk gevallen op “Meurtres au Mont Saint-Michel” omdat ik daar ook eens naartoe ben geweest in de jaren zeventig.