Het lot, in de gedaante van de “willekeurige woordengenerator“, heeft ervoor gezorgd dat mijn volgende boek “Vederbal” is van de Brit Graham Swift.

Swift is twee jaar ouder dan ik en ik heb voor het eerst van hem gehoord in 1983 met zijn doorbraak “Waterland”. “Vederbal” is wel ouder, maar toch is het ook niet zijn debuut (dat is “The Sweet-Shop Owner” uit 1980). Ik kwam het tegen op een boekenmarkt ten tijde van “Waterland” en kon het niet laten liggen.

Ik dacht toen ook dat Swift een nazaat was van Jonathan Swift (“Gulliver’s travels”), maar op zijn Nederlandse Wikipedia-pagina wordt daar met geen woord over gerept. Merkwaardig genoeg vind ik dat ook niet terug op zijn Engelse Wikipedia-pagina, zodat ik mij nu afvraag of ik me die afstamming niet zelf heb wijsgemaakt (wishful thinking).

Toch heb ik mij dat uitstapje naar die Engelse pagina niet beklaagd, want daar zegt Swift over “Waterland”: “The phrase everybody comes up with is magic realism, which I think has now become a little tired. But on the other hand there’s no doubt that English writers of my generation have been very much influenced by writers from outside who in one way or another have got this magical, surreal quality, such as BorgesMárquezGrass, and that that has been stimulating. I think in general it’s been a good thing. Because we are, as ever, terribly parochial, self-absorbed and isolated, culturally, in this country. It’s about time we began to absorb things from outside.”

Wat “Vederbal” zelf betreft, die wordt op de kaft aangekondigd als “een psychologische thriller”, wat alvast de goedkeuring van mijn vrouw zal wegdragen. Ik ben er nog niet aan begonnen, maar ik kan er niet om heen: het is toch wel een merkwaardige titel. In het Engels is de titel “Shuttlecock” en op de kaft staat dan ook een “shuttle”, in het Nederlands dus blijkbaar “een vederbal”, afgebeeld. Zelf gebruikte ik het woord “shuttle” in het kader van badminton (niet dat ik dit strandspel veel heb gespeeld trouwens), maar in de uitgebreide vorm valt natuurlijk vooral het woord “cock” op, wat onvermijdelijk het beeld van een penis oproept (denk maar aan de Monty Python-grap: “What did mister Hancock do?”). Met veel fantasie zou je kunnen zeggen dat de “bal” in de Nederlandse vertaling dezelfde double entendre oproept, maar dan moet je toch wel héél veel verbeelding hebben…

Op p.54 word ik al tegengesproken: “Vederbal” blijkt de codenaam van de vader van de hoofdpersoon te zijn geweest als geheim agent tijdens de Tweede Wereldoorlog. “Ik weet nog dat ik dat woord niet kende en vader niet durfde te vragen wat het betekende (…) totdat ik op een dag ontdekte wat een vederbal werkelijk was: een badmintonshuttle – iets waar je naar mept en wat klappen krijgt, als een golfbal.” De nadruk ligt dus wel degelijk op “shuttle” en niet op “cock”. Op p.93 leren we trouwens dat de benaming misschien wel verwijst naar de kwetsbaarheid van een agent die aan een parachute in vijandelijk gebied wordt gedropt, zoals ook de Engelse kaft (zie hierboven) aangeeft.

Als het boek uit is, blijk ik mij met mijn oorspronkelijke veronderstelling hopeloos belachelijk te hebben gemaakt. Al mag ik ter vergoelijking zeggen dat seks wel degelijk een onderdeel uitmaakt van het plot. Maar het drààgt het plot niet, mijn opmerking was dus misplaatst. Ik zou ze natuurlijk ook kunnen verwijderen, dan was er helemaal niets gebeurd. En dat is precies wél de kern van dit boek. Het weten en het belang van het weten. Een aanrader dus? ’t Zal wel zijn. En dan heb ik het enkel nog maar over de inhoud terwijl ik tot slot de woorden van August Hans den Boef uit De Volkskrant over Waterland kan aanhalen, ik vervang alleen beide titels: Vederbal is niet alleen een enerverende mengvorm van persoonlijke en sociale geschiedenis, de manier waarop Swift vertelt maakt de roman uiterst boeiend.”

Ronny De Schepper

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.