In de periode vóór Fons Mariën op mijn blog zijn populaire “leestips” publiceerde, schreef hij er ook reeds een tweehonderdtal voor de website “Lezers tippen lezers”. Enige tijd geleden is deze website opgehouden met bestaan en het zou spijtig zijn om deze kleine pareltjes te laten verloren gaan. Daarom vissen wij er elke dag ééntje weer op…

Auteur Bryan Magee schreef met “Bekentenissen van een filosoof” een soort filosofische autobiografie. Hij is in Groot-Brittannië bij een breed publiek bekend om zijn radio- en tv-programma’s over filosofie. Daarmee is hij ook een bekend popularisator. Een beetje zoals Alain de Botton nu. Maar ik schat Magee veel hoger in. Hij begint zijn verhaal goed en wel met zijn studies in Oxford in het begin van de jaren ’50 (Magee werd in 1930 geboren). Daar maakte hij kennis met vakfilosofen die – in het voetspoor van de vroege Wittgenstein – aan taalanalyse en -filosofie deden. Magee loopt niet hoog op met deze vakfilosofie en merkt het verschil wanneer hij de kans krijgt om een jaar in Yale te studeren. Hij gaat in dit boek dieper in op de redenen waarom hij de filosofische (taal-)analyse een activiteit in de marge van de filosofie vindt. Zelf is hij meer geboeid door de epistemologische en metafysische vraagstukken. Verder is hij een bewonderaar van de filosofie van Karl Popper en van Bertrand Russell, die hij ook persoonlijk kent. Magee is niet als vakfilosoof werkzaam geworden na zijn studies, maar kwam veeleer toevallig terecht bij radio en tv.

Zijn werk stelt hem in staat zijn boterham te verdienen en toch genoeg tijd over te houden om zich met filosofie bezig te houden. Een heel leven lang heeft hij zich verdiept in de grote filosofen: Plato, Descartes, de Engelse empiristen, Kant, Schopenhauer, Popper. Hij is daarnaast actief als politicus (en wordt zelfs lid van het parlement), hij schrijft boeken (onder meer een boek om Popper onder de aandacht te brengen, een boek over Schopenhauer, een roman…). Zijn werk voor radio en tv kan hij uiteindelijk ook gebruiken om zich met filosofie bezig te houden door er reeksen over te maken, b.v. gesprekken met (Britse) filosofen. Daaruit resulteren dan weer boeken die hij schrijft waarin deze reeksen voor de lezers worden weergegeven.

Daarnaast is Magee ook een gedreven liefhebber van kunst, meer bepaald klassieke muziek en toneel. Zo schrijft hij een boek over Wagner.

Veel van dit boek is goed leesbaar voor een leek als ik. Sommige stukken, waarin hij dieper ingaat op de filosofie van o.m. Kant en Schopenhauer, vragen veel meer concentratie en zijn soms wel boven mijn petje. Zonder een geschiedenis van de filosofie te willen zijn, biedt dit boek toch in grote lijnen een overzicht van de Westerse filosofie sinds Socrates. De auteur behandelt ook de hedendaagse filosofie en heeft daar zinnige dingen over te zeggen. In een boeiend slothoofdstuk noemt hij nog eens de vraagstukken op die volgens hem essentieel zijn in de filosofie (en waar vakfilosofen zich soms minder mee bezig houden). Voor Magee gaat het hier vooral om metafysische vragen waar denkers als o.m. Kant, Schopenhauer en Heidegger zich mee bezig hielden. Magee heeft heel wat interessante bedenkingen over het wezen van de filosofie, over het verschil met vakfilosofie (hij is erg gericht tegen de filosofen van zijn opleiding in Oxford). Dit boek is aan te bevelen voor ieder die zich voor filosofie interesseert, inclusief de aan universiteiten werkende vakfilosofen. Een zaak die volgens mij ontbreekt in dit boek is de betekenis van de evolutieleer van Darwin, die volgens mij ook ernstige consequenties heeft voor de kijk op de mens.

Fons Mariën, 01/08/2017

Citaat : Eerder in dit boek werd al opgemerkt dat wat we tegenwoordig filosofie noemen, begint zodra afwijkende meningen zijn toegestaan. Als het mensen vrijstaat kritiek uit te oefenen op het overheersende wereldbeeld en hun kritiek met redenen te omkleden, zodra er een discussie ontstaat en debatten worden uitgelokt, kan er voor eerst sprake zijn van filosofie.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.