Na een succesvolle reeks voorstellingen te Knokke en Antwerpen was vanaf 2 november 1990 “SHIRLEY VALENTIJN” in Gent te zien, meer bepaald in zaal Roeland.

WILLY RUSSELL is een van Engelands meest populaire toneelschrijvers. Opvallend is zijn afkeer van elitair theater: “Toneel bleek nooit te gaan over mensen zoals ik, en mensen zoals ik bleken nooit naar toneel te gaan.” Daar heeft hij duidelijk verandering in gebracht. Zijn doorbraak kwam met de verfilming van zijn stuk “Educating Rita“, een moderne Pygmalion-versie waarin hij zijn eigen onderwijservaringen verwerkte. Zijn nieuwste stuk “SHIRLEY VALENTIJN” stond nadien op de Arca-affiche.
SHIRLEY VALENTIJN is in de versie van Jo Decaluwe een spel over zo maar een getrouwde vrouw, een Antwerpse, van middelbare leeftijd, op een flatje. Ze lijdt een beetje onder de sleur van elke dag. De kinderen zijn het huis uit, haar man heeft weinig aandacht voor haar. Wat nog rest is te zorgen dat de warme hap tijdig op tafel staat voor meneer…
Vanop het terras van haar keuken doet ze haar verhaal. En haar dromen. Bij hem weggaan ? Al was het maar voor veertien dagen… Met een vriendin naar Griekenland of zo… De idee ! Ze vriest toch alvast z’n eten in, met een beetje geluk merkt hij niet eens dat ze weg is…
De pers:
– DORIS VAN CANEGHEM is een biezonder geestige Shirley. Zij biedt een amusant avondje aan de getrouw(d)e en andere theaterbezoekers. (Gazet van Antwerpen).
– Er mag veel gelachen worden en het speelplezier van Doris Van Caneghem werkt aanstekelijk. (Ronny De Schepper, De Rode Vaan.)
Dit laatste is wel merkwaardig. Ik weet ook niet hoe Jo aan mijn recensie is geraakt, want uiteindelijk werd die nooit gepubliceerd in De Rode Vaan. Maar het is wel een juist citaat, want dit is de recensie in kwestie: Willy Russell heeft niet naar een equivalent gezocht van de buurvrouw die in de vergelijkbare monoloog “Vrouw alleen” van Dario Fo de plaats van het publiek inneemt. Het doet in het begin dan ook een beetje eigenaardig aan dat Doris Van Caneghem zich enerzijds in een erg realistisch (keuken)decor beweegt en anderzijds toch rechtstreeks het publiek aanspreekt en er soms zelf (zoals bij de poppenkast) blijkbaar reacties van verwacht (“Hoe heet die zanger nu weer van Clouseau?”). Deze rechtstreekse aanspraak vergroot natuurlijk wel het identificatieproces met het publiek dat met de problematiek van een huisvrouw die na 45 jaar toch nog iets van haar leven wil maken, maar al te zeer vertrouwd is. Regisseur Jo Decaluwe speelt hier handig op in, maar gaat daarbij, zeker in het gedeelte voor de pauze, misschien iets te ver. Bij zijn regie van “Huwelijk Spel” van Edward Albee verzette ik mij tegen het gebruik van het dialect, omdat ik vond dat het de thematiek omlaag haalde naar het niveau van de slapstick. Hier echter is het gebruik van de volkstaal uiteraard volkomen op zijn plaats. De vraag is integendeel of Decaluwe niet te ver is gegaan met het inspelen op de Antwerpse locatie. In de Zwarte Zaal van het Fakkeltheater werkte dit uitstekend, maar bij reisvoorstellingen bestaat de kans dat de anekdotiek de overhand neemt op de “universele tragedie” die hier in feite toch getoond wordt. Typisch is dat in het eerste deel de ontroerende momenten schaars verspreid waren (de scènes over de call-girl en het schilderen van het huis), terwijl in het tweede deel, dat zich in Griekenland afspeelt en waarbij de Antwerpse achtergrond dus minder relevant wordt, de problematiek wel breder wordt opengetrokken. Dat alles neemt echter niet weg dat er toch veel mag worden gelachen en dat het speelplezier van Doris Van Caneghem hier eveneens aanstekelijk werkt.

Ronny De Schepper

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.