Het is weer eens tijd om iemand in ere te herstellen. Vandaag is het precies 130 jaar geleden dat de Franse Engelsman Louis Le Prince op mysterieuze wijze “verdween”. In 1888 had hij zijn Roundhay Garden Scene en a Leeds Bridge street scene voorgesteld, twee filmexperimenten lang voor de gebroeders Lumière en Thomas Edison. En hoe komt het nu dat deze man zo goed als onbekend is gebleven? Lees mee op de Engelse Wikipedia en let vooral op het nuchtere laatste zinnetje: “He was never able to perform a planned public demonstration in the United States because he mysteriously vanished from a train on 16 September 1890. His body and luggage were never found, but, over a century later, a police archive was found to contain a photograph of a drowned man who could have been him. Le Prince’s disappearance allowed Thomas Edison to take the credit for the invention of motion pictures.”

Op de website Basta communicatie maakt men er geen geheim van: Le Prince werd vermoord: “Op 16 september 1890 vertrok Le Prince per trein van Dijon naar Parijs. Zijn eerste doel was Londen, waar hij zijn uitvinding wilde patenteren. Vervolgens zou hij doorreizen naar New York om daar zijn eerste publieke tentoonstelling te houden. Zoon Adolphe, tevens speler in de film, is de laatste persoon die zijn vader in levende lijve gezien heeft. In de verte zag hij Louis le Prince op het perron staan voordat deze aan boord van de trein richting Parijs zou stappen. Vanaf daar is alles onduidelijk en ontbreekt ieder spoor van de hoofdrolspeler.

Scotland Yard en de Franse politie startten een grote zoekactie omdat Le Prince nooit in Parijs arriveerde en omdat ook zijn bagage niet werd teruggevonden. Omdat er tot 2003 nooit een spoor van hem werd gevonden, deden verschillende theorieën de ronde:
– zelfmoord;
– Le Prince zou vermoord zijn om zijn uitvinding;
– de familie van Le Prince zou hebben meegewerkt aan zijn verdwijning en het verdoezelen van de waarheid om financiële redenen of omdat Le Prince homoseksueel zou zijn geweest;
– zijn broer zou hem vermoord hebben;
– hij zou zijn vermoord om een andere reden, bij bijvoorbeeld een roofmoord.

In 2003 gebeurt er iets dat nieuw licht op de zaak werpt maar nog steeds geen uitsluitsel biedt. In de archieven van de Franse politie wordt een foto gevonden van een man die uit de Seine is gevist rond de datum dat Le Prince verdween. Als de man op de foto inderdaad de uitvinder van de film is (identificatie is en was helaas niet meer mogelijk maar de man toont veel overeenkomsten met Le Prince), dan blijft het nog steeds een raadsel waarom hij is verdronken. Zelfmoord lijkt onwaarschijnlijk omdat Le Prince enthousiast was over zijn uitvinding en op het punt stond om deze wereldkundig te maken. De theorie dat Le Prince om financiële redenen moest verdwijnen lijkt ook uitgesloten. Hij zou immers juist veel geld gaan verdienen met het vastleggen van zijn patenten. Ook de vermeende homoseksualiteit lijkt op niets gestoeld omdat nergens in de familiearchieven wordt gesproken over de geaardheid van Le Prince en ook verdere aanwijzingen daartoe ontbreken. Zijn broer zou hem vermoord kunnen hebben uit jaloezie maar ook deze theorie lijkt volledig uit de lucht gegrepen: hun relatie wordt als ‘goed’ omschreven en bovendien was zijn broer geen concurrent.

Er blijven twee theorieën over die de plotselinge verdwijning van Louis le Prince kunnen verklaren. Een roofmoord behoort zeker tot de mogelijkheden. Het verklaart als enige theorie waarom het lichaam in de Seine werd aangetroffen maar de bagage nergens werd teruggevonden. Wat wel vreemd is, blijft dan het feit dat zoon Adolphe zegt dat hij zijn vader nog op het perron heeft zien staan voordat de trein vertrok. Het is ook erg vreemd dat treinreizigers allen verklaard hebben dat ze Le Prince niet hebben gezien in de trein. Deze tegenspraak tussen getuige Adolphe en de verklaringen van de treinreizigers blijft een heikel punt bij het zoeken naar de waarheid. Edison staat er om bekend dat hij aan de lopende band patenten verkreeg door de ideeën van anderen iets aan te passen en vervolgens de patenten weg te kapen onder diens neuzen. Waarom zou dat ook hier niet gebeurd kunnen zijn? Het feit dat de zoon, twee jaar na de getuigenis over de dood van zijn vader, zelf door pistoolschoten aan zijn einde kwam, maakt de mysterieuze verdwijning van Le Prince voer voor complotdenkers. Of romanschrijvers. Of filmmakers. Oh Irony!

De film werd dus niét uitgevonden door een Amerikaan. Het is misschien wel belangrijk met deze vaststelling te beginnen, want niet alleen schijnen de meeste mensen (het meest van al nog de Amerikanen zélf) te denken dat de Amerikanen àlles hebben uitgevonden, dat geldt dan nog a fortiori voor het medium film, waarvan men de indruk heeft dat die enkel in Hollywood wordt gemaakt!
In 1884 projecteerde de Franse uitvinder Emile Reynaud reeds tekenfilms met zijn zogenaamde Praxinoscope, maar het is de commercialisering door Georges Eastman van de nitraatbanden van cellulose die de weg effent voor alle filmexperimenten, zoals die van Louis Aimé Augustin Le Prince, die in 1888 reeds bewegende beelden maakte van de tuin van zijn Engelse schoonvader in Leeds using his single-lens camera and Eastman’s paper film.
Het was echter Thomas Alva Edison (een man met 1.033 patenten op zijn naam, al zijn vele ervan eigenlijk van zijn assistent Dickson) die het commerciële succes van de uitvinding voorzag. In zijn zogenaamde “Kinetoscoops” gebruikte hij reeds sedert 1889 (eerste openbare vertoning op 22 mei 1891) geperforeerde filmstroken. De Kinetoscoops waren individuele kijkdozen, waarin de kijker een “nickel” (5 cent) moest stoppen, vandaar dat ze ook als “Nickelodeon” bekend raakten. Men moest ze wel manueel aanzwengelen, ze werden niet aangedreven door elektriciteit of zo. Op de Wereldtentoonstelling in Chicago 1896 kon men in zo’n Nickelodeon de buikdanseres Fatima aan het werk zien. Erotiek is inderdaad altijd innig verbonden geweest met de film. Meteen was er trouwens ook de eerste vorm van censuur, want de prentjes die als “te gewaagd” werden beschouwd, werden door de autoriteiten bekrast. Op dat moment had Edison ook reeds de eerste “filmstudio” opgericht, met name in 1893. De naam van de studio was Black Maria en ze bevond zich in West Orange (New Jersey). Het opvallendste kenmerk was dat ze op een draaiend vlak was gebouwd, zodat men door de ramen altijd een maximum aan zonlicht kon laten invallen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.