45 jaar geleden ging de film Jaws (eigenlijk Engels voor kaken, maar in het Nederlands heel toepasselijk vertaald als: De zomer van de witte haai) in première in de Verenigde Staten. De film was gebaseerd op het gelijknamige boek van Peter Benchley en werd geregisseerd door Steven Spielberg. Later zou hij drie Oscars winnen. 

Het verhaal gaat over sheriff Martin Brody (Roy Scheider) van de fictieve badplaats Amity Island die het strand sluit om badgasten te beschermen tegen een witte haai nadat een nachtelijke baadster werd aangevallen (dit werd het pakkende affichebeeld, zie hierboven). De gemeenteraad vindt echter dat het strand open moet blijven om geen badgasten (en daarmee “summer dollars“) mis te lopen. Dit blijkt een onverstandige beslissing, want binnen een paar dagen worden nog eens twee badgasten aangevallen en gedood door de witte haai. De oudste zoon van de sheriff is betrokken bij een van deze incidenten, maar hij komt er met de schrik van af (Chris Rebello). Brody, zeebioloog Matt Hooper (Richard Dreyfuss) en de drinkende, ruige visser Quint (Robert Shaw) gaan vervolgens op pad om de haai te vangen, voor de haai hen zelf of iemand anders vangt.

De mechanische haai die voor de actiescènes werd gebruikt, werkte een groot deel van de tijd niet (*), waardoor Spielberg gedwongen werd om in veel scènes alleen de suggestie te wekken van de aanwezigheid van de haai zonder de haai daadwerkelijk in beeld te brengen. Merkwaardig genoeg verhoogde dit de spanning nog. Dit was mede dankzij de muziek van John Williams. Volgens Spielberg is de muziek zelfs voor 50% bepalend voor de film. Williams ontving hiervoor in 1976 dan ook een Oscar voor Beste Originele Filmmuziek. Het leidmotief is tegenwoordig synoniem voor naderend gevaar.

De film wordt wereldwijd verantwoordelijk gezien voor de vele angstige stereotypen over haaien. Benchley heeft eens gezegd dat hij nooit het originele boek zou hebben geschreven als hij geweten had hoe haaien in het echt waren.

En wat vond ik er zelf van? Wel, ik was op dat moment al een grote Spielberg-fan, al mag ik dat misschien niet zeggen omdat het slechts op basis van één film was (“Duel”). De andere Spielberg-film die aan “Jaws” voorafging, “Sugarland Express”, zou ik pas later zien. En om eerlijk te zijn, ik “onderging” de film alleen maar. Op sommige, goed getimede momenten schrok ik me – net als iedereen – wel een beroerte, maar eigenlijk kon de film me niet echt “pakken”. Het is pas later dat ik met de vroege Indiana Jones-films, “Empire of the sun”, “Jurassic Park” en natuurlijk vooral “E.T.” een hartstochtelijke Spielberg-fan werd. Nadien kalfde mijn liefde steeds verder af en ze kreeg een definitieve nekslag met “Indiana Jones and the Kingdom of the Crystal Skull”.

Ronny De Schepper

(*) De robothaai die de naam Bruce kreeg werd in 2010 teruggevonden op een schroothoop, nadat hij in het Universal Studios Park in Los Angeles had gehangen. (Wikipedia)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.