Het Amsab-Instituut voor Sociale Geschiedenis (Amsab-ISG) is een archief– en onderzoekscentrum met als onderzoeksvoorwerp sociale en humanitaire bewegingen. Daarbij wordt ook aandacht besteed aan nieuwe sociale bewegingen zoals de milieubeweging. Het werd opgericht in 1980 en heeft als doelstellingen het Belgisch sociale verleden te bewaren, te beheren, te ontsluiten, te onderzoeken en toegankelijk te maken voor een breed publiek. Amsab-ISG is gevestigd in de Bagattenstraat in Gent (foto van de voorgevel door Amsab-ISG via Wikipedia).

Verschillende vooroorlogse pogingen om de documentatie van de socialistische beweging te verzamelen en veilig onder te brengen resulteerden in 1937 in de stichting van het Nationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (NISG) te Brussel. Het NISG was een initiatief van socialistische prominenten en werd gefinancierd door de verzekeringsmaatschappij La Prévoyance Sociale (de huidige P&V-Verzekeringen).

Doch in de Tweede Wereldoorlog sloot de Duitse bezetter het instituut en bracht de archieven en bibliotheek naar Duits­land. Aan het eind van de oorlog nam het Rode Leger gedeelten ervan als oorlogsbuit mee naar Moskou. In 1992, na talrijke jaren zoeken, werd door Wouter Steenhaut – toenmalig directeur van het AMSAB – en Michel Vermote – hoofd departement archief AMSAB – in het Geheim Staatsarchief in Moskou een groot gedeelte van het archief van het NISG teruggevonden. Deze werden naar het toenmalige AMSAB (Archief en Museum van de Socialistische Arbeidersbeweging) overgebracht. Samen schreven zij een boek hierover: “Een zoektocht naar archieven. Van NISG naar AMSAB”. Deze publicatie werd in de “Financieel Economische Tijd” beschreven als “de eerste uitge­breide wetenschappelijke studie over de naziroof van cultuur­goederen uit Belgisch bezit”.

In de na-oorlogse periode was de – officiële – desinteresse voor archieven algemeen. Een nieuwe impuls tot het verzamelen van archieven rond de socialistische arbeidersbeweging ging uit van jonge, enthousiaste pupillen van professor Jan Dhondt aan het seminarie voor Nieuwste Geschiedenis van de Gentse univer­siteit. Herman Balthazar, de latere opvolger van professor Dhondt, vond in het kader van de voorbereidingen voor de tentoonstel­ling “Honderd Jaar Socialistische Internationale” een schat aan vooroorlogse documenten van de Gentse socialistische partij en organisaties. Dat vormde de basis van wat we nu kennen als het Amsab-ISG. Het Amsab-ISG geeft het tijdschrift Brood & Rozen uit. Daarin publiceert het artikels, reportages, fotoverslagen enz. over de geschiedenis van sociale bewegingen in Vlaanderen, België en andere landen.

Ronny De Schepper

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.