Precies 75 jaar geleden had er uiteraard ook een oscarceremonie plaats. De film “Casablanca” was de grote winnaar met ook nog een extra-prijs voor regisseur Michael Curtiz.

Vijf jaar geleden heb ik nog één van zijn eerste films “A tolonc” gezien. Het was een stomme film uit 1915 en hij werkte toen nog in zijn geboorteland Hongarije als Kertesz Mihaly. De titel werd in het Frans “vertaald” als “L’indésirable” (als het al een aangepaste titel zou zijn, dan is het in het Engels toch ook “The undesirable one”) en dat sloeg dan op de meid Angyel Liszka (de Hongaren zetten net als de West-Vlamingen de familienaam vóór de voornaam, wat dan meteen geen vóórnaam meer is natuurlijk), in het Frans was dat Betty geworden, en de rol werd gespeeld door Lily Berky. En die zàg er alleszins niet “indésirable” uit, dus dààrop kon de titel alvast niet slaan. Nee, het gaat over het feit dat ze als meid op een bepaald moment ervan verdacht wordt de familiejuwelen te hebben gestolen en daarom is ze “indésirable” geworden in het huishouden en wordt ze door de politie opnieuw naar haar geboortedorp geëscorteerd. Daar loopt ze niet enkel haar moeder (Mari Jaszai) tegen het lijf, die na vijftien jaar pas vrij is gekomen omdat ze haar echtgenoot en dus de vader van Liszka/Betty had vermoord omdat het een bruut was (lang zal het weerzien niet duren, want beiden drinken per ongeluk van een gifdrank die Betty had bereid om zelfmoord te plegen; zijzelf zal het overleven, haar moeder niet), maar ook de echte dief, zodat ze op de valreep nog in eer hersteld wordt en zelfs met de zoon des huizes mag huwen.
Daarna heb ik nog eens naar een video van “Casablanca” gekeken. Alhoewel het voor de zoveelste maal was (tiende? vijftiende?) leek het wel een film die ik nog nooit eerder had gezien. Het ging immers om de ingekleurde versie. Nu moeten we dat allemaal verwerpelijk vinden (het was trouwens geen band van mij, maar van mijn vader), maar om eerlijk te zijn: dat viel best mee. Het was uiteraard veel minder een “film noir” geworden, maar Casablanca ligt toch niet voor niets in Noord-Afrika, hé? En ook “Rick’s Café Américain” was toch eerst en vooral een plaats waar de mensen kwamen om zich te amuseren. Bovendien bleven de echt “donkere” fragmenten wel hun karakter behouden (“from all the ginjoints in the world, she walks into mine”, het ophalen van de visa, het vertrek op het vliegveld…). Er is me (wellicht mede door die kleurrijke versie) wel een fout opgevallen: het regent pijpestelen in de Gare de Lyon als Bogart en Bergman uit Parijs willen ontvluchten (“the Germans wore grey, you wore blue”), maar als hij uiteindelijk door Sam op de trein wordt geduwd, zijn z’n kleren en hoed plotseling kurkdroog. En wat me ook is opgevallen (maar dat heeft dan weer niets met die kleuren te maken): alhoewel de Hays Code ervoor zorgt dat er niets te zien valt, wordt er toch wel ontzettend veel gesuggereerd. Zo vraagt Viktor Laszlo aan Ilsa of zij hem iets moet vertellen over Parijs. “Nee,” antwoordt ze, maar dat gelooft toch geen kat. In de flashback zien we dat ze van ’s morgens tot ’s avonds samen zijn en dat de champagne voortdurend rijkelijk vloeit. Dan zal hij haar ’s avonds toch niet aan haar hotelletje hebben afgezet met een “see you tomorrow, darling”, zeker? Nog straffer is de scène waarbij Ilsa de visa in haar bezit wil krijgen. Daarbij zegt ze tegen Rick dat ze nog altijd van hem houdt. Ze kussen en dan wordt er uitgeblend. Bij het volgende beeld staat Rick voor het raam een sigaret te roken. Akkoord, zijn witte jasje zit nog altijd even keurig, maar het uitblenden suggereert toch wel duidelijk dat er na die kus wat méér is gevolgd, nietwaar?

Ronny De Schepper

Een gedachte over “75 jaar geleden: “Casablanca” grote oscarwinnaar

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.