03 liz hurleyDertig jaar geleden was mijn televisierubriek in De Rode Vaan op vraag van de nieuwe hoofdredacteur Filip Delmotte vooral gewijd aan de start van de Britse televisieserie “Christabel” op de BRT. Hij vroeg dat vooral omdat Dennis Potter, op dat moment al volop bekend van “The Singing Detective”, het scenario had geschreven. Dat de hoofdrol werd gespeeld door Elizabeth Hurley, de dame met de fameuze Versace-jurk op de première van “Four weddings and a funeral” (met haar echtgenoot Hugh Grant), daarvan was hij noch ik zich op dat moment bewust…

De jaren dertig staan deze week in het centrum van de belangstelling wat de media betreft. De uitschieter is ongetwijfeld het nieuwe feuilleton dat vanavond, 10 februari, op de BRT van start gaat: « Christabel ». Het vertelt het verhaal van Christabel Burton, het mooie nichtje van Lord Northcliffe, die zich na haar huwelijk met de Duitse advocaat Peter Bielenberg in Nazi-Duitsland vestigt en op die manier in totale isolatie de Tweede Wereldoorlog moet doorkomen. De serie is gebaseerd op de autobiografie van Christabel Bielenberg, «The Past
is Myself», en werd voor televisie bewerkt door Dennis « Singing Detective » Potter. De rol van Christabel wordt vertolkt door de innemende Elizabeth Hurley (foto).
Dennis Potter werd in 1935 geboren in Coleford, Gloucestershire, als zoon uit een mijnwerkersgezin. Reeds als jongetje kwam hij echter met zijn moeder naar Londen waar hij in 1959 promoveerde in de filosofie, de politieke wetenschappen en de economie. Om aan de kost te komen stortte hij zich in de theater- en televisiejournalistiek, maar zoals zovele recensenten kwam hij uiteindelijk toch aan de andere kant van de barrière terecht.
Zijn werkelijke faam heeft hij dan ook opgebouwd als scenarist van bekende reeksen zoals « Tender is the night » (naar Scott Fitzgerald) en vooral « The Singing Detective ». Deze laatste serie is helemaal van eigen hand en bevat dan ook een aantal autobiografische elementen, zoals het feit dat de hoofdfiguur behandeld wordt voor een afzichtelijke huidziekte. Kort na zijn intrede in de politiek (voor Labour) manifesteerden zich immers de eerste symptomen van reumatische psoriasis, die — zoals hijzelf later zou zeggen — het cynische karakter van zijn werk verklaren. « Lijden is goed voor een schrijver » is één van Potters bekende boutades.
In die optiek kan men ook zijn keuze om de autobiografie van Christabel Bielenberg te bewerken, situeren. Door haar huwelijk (in 1934) raakt Christabel namelijk heel toevallig verzeild in Nazi-Duitsland, waar ze het tot het einde, van de Tweede Wereldoorlog zal volhouden, wat een klein wonder mag heten als men het beschouwt in het licht van haar afkomst en de politieke kringen waarin haar man zich ophield. Zonder de spanning van het feuilleton weg te nemen, kunnen we toch reeds verklappen dat het, zeker in januari 1945, weinig heeft gescheeld. Haar man werd toen immers van hoogverraad beschuldigd en in een concentratiekamp geïnterneerd. De kernvraag waarrond de hele serie draait is echter de houding die men als « vrijdenker » moet aannemen onder een dictatuur. Voor Peter Bielenberg was het natuurlijk een koud kunstje om te emigreren, maar zijn vriend Adam von Trott weet hem te overhalen te blijven omdat Duitsland niet mag overgelaten worden aan uitsluitend Hitler-supporters. Von Trott wil integendeel een burgerregering op de been helpen om Hitler door een staatsgreep aan de kant te zetten en de democratie te herstellen. De beslissing om te blijven is natuurlijk voor het gezin Bielenberg de aanzet voor allerlei narigheid.
Wie « The Singing Detective » heeft gezien, weet dat Dennis Potter dit alles niet op een melodramatische manier aanbrengt. Zijn scenario is eerder fragmentarisch opgebouwd en regisseur Adrian Shergold brengt het gegeven bijna impressionistisch in beeld. Daarmee zeggen we meteen iets over de aanpak van de cameraman, want anders zou je net zo goed kunnen stellen dat het ook een Brechtiaanse (dus integendeel expressionistische) manier van werken is, waarbij beelden in juxtapositie na elkaar worden vertoond en de kijker zelf de conclusie daaruit moet trekken. Zij het dat b.v. de mimiek van Geoffrey Palmer als vader Burton (een onbekende naam, maar een bekend gezicht voor wie af en toe een Brits feuilleton volgt) weinig ruimte laat voor een vrije interpretatie…
Wie echter desondanks zich geroepen voelt om meer bij het handje te worden geleid, via een documentaire aanpak, die kan terecht bij een eveneens vierdelige serie die op donderdag 16 februari van start gaat en als titel « Het Adelaarsnest » meekreeg. Lezers van De Rode Vaan weten zeker reeds dat het hier de woonplaats van Adolf Hitler betreft op de Obersalzberg die hij in de lente van 1925 betrok nadat hij dertien maanden had uitgezeten van een straf van vijf jaar voor zijn aandeel in de zogenaamde « Putsch van München » van 9 november 1923. Tijdens die gevangenschap heeft hij het fameuze « Mein Kampf » geschreven, maar het was voor hem ook een periode van « loutering » waarin hij kon terugblikken op zijn grotendeels mislukte ambities als kunstenaar, als militair en als politicus. Het is precies deze minder gekende kant van Hitler die in deze Amerikaans-Nederlandse reeks van A.P.Van de Bovenkamp, Dr.H.Van Capelle en Willem Herselman getoond wordt. De reeks eindigt ongeveer op het moment dat « Christabel » begint (1936). Er wordt gebruik gemaakt van unieke beelden, o.a. filmpjes geschoten door Eva Braun, maar ook van interviews met belangrijke medewerkers, zoals Hitlers secretaresse die het onder meer heeft over de laatste uren in de bunker in Berlijn.
Vanaf 12 februari is op Nederland 3 ook een Teleac-cursus over « De jaren dertig» te volgen (dertien weken van 18 tot 18.30u), opgezet door de Engelse historicus Prof.Dr.A.Grenville en het ZDF. Het betreft eigenlijk een heruitzending, die uiteraard begeleid wordt door een cursusboek, dat kan worden besteld door 915 fr te storten op rekening 000-0568502-82 ten name van Audivox-Antwerpen. Daarnaast is er ook een reeks op Radio 5, maar deze zender is hier in Vlaanderen niet erg makkelijk te ontvangen.
10 zeligEn om dit thema op een grappige manier af te sluiten, is er ook nog de prachtige film van Woody Allen, « Zelig », die op dinsdag 14 februari op Télé 21 wordt uitgezonden. Bij onze Franstalige broeders valt deze week trouwens nog meer te beleven. VTM-journalist Lukas Vander Taelen presenteert in « Strip-tease » op woensdag 15 februari (met heruitzending op zaterdag 18 februari) nog twee reportages, één over Urbanus en één over « la Flandre comme vous ne l’imaginez plus ». En donderdag 16 februari is er in de reeks « Concert 21 » een optreden van Bob Dylan, begeleid door Tom Petty and the Heartbreakers.
De BRT stelt daar toch ook één en ander tegenover. In het jongerenprogramma « Klim Op » (zaterdag 11 februari) is het thema « erotiek » (n.a.v. Valentijntjesdag). Naast een fragment uit Robbe De Herts « Blueberry Hill », zit daarin ook een reportage over de tentoonstelling « Flanders Erotica » van het CGSO, die daarmee deze week tweemaal het kleine scherm haalt, want ook « Lichtpunt », het programma van Het Vrije Woord (maandag 13 februari), besteedt hier aandacht aan. De talkshow van Bert Verhoye die ook een vast onderdeel is van dit programma is gewijd aan « mensen en dieren », wat meteen ook een aanleiding is om de aandacht te vestigen op de WWF-special die op de dag daarna op antenne gaat op TV 1 met bijdragen van Urbanus en Ward Ruyslinck; van Bea Van der Maat en De Nieuwe Snaar.
Het belangrijkste is echter wellicht de televisiefilm « Sarah, Sarah » die Jan Keymeulen voor het eerst voor de reeks « Made in Vlaanderen » heeft gemaakt (zondag 12 februari), nadat hij voor de dienst jeugd reeds successen heeft gescoord met « Madi » en « Nena ». Om zeker te spelen, verlaat Keymeulen niet echt zijn terrein. Ook in « Sarah, Sarah » wordt de hoofdrol immers vertolkt door een twaalfjarig meisje (Sandrien Luytens). Het onderwerp is echter verkrachting, wat uiteraard een delicate aanpak vergt.

Referentie
Ronny De Schepper, Zo mooi, zo Brits en zo alleen, De Rode Vaan nr.6 van 10 februari 1989

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.