In zijn halfmaandelijkse bijdrage in “De Nieuwe Omroeper” heeft Luc De Ryck, de nieuwe én de oude burgemeester van Temse, het over het boek “Een jongen uit ’t Foort” van Frans Buyens, dat op 9 juni 2000 werd voorgesteld in de schouwburg van Temse (Roxy), waar toen ook bovenstaande foto werd genomen. Men herkent v.l.n.r. museumfunctionaris Annick Rooms, auteur Frans Buyens, zijn partner Lydia Chagoll en Luc De Ryck himself.

Over Temses geschiedenis is de jongste jaren veel gepubliceerd. Een curiosum is ‘Een jongen uit ‘t Foort’, de herinneringen van Frans Buyens aan zijn eerste 13 levensjaren (1924-1937) in zijn geboorteplaats. Het boek hangt een precies beeld op van het Temse van toen, gezien vanuit de invalshoek van een kind uit het eenvoudigste arbeidersmilieu (woonachtig in ‘t Foort, d.i. de huidige Philemon Haumanstraat). Tegelijk zijn vele omstandigheden, gebruiken, gebeurtenissen… en bovenal de tijdsgeest representatief voor het toenmalige Vlaanderen. Het boek leest als een trein en is toegankelijk voor het breedste publiek.
Frans Buyens (Temse, 1924 – Overijse, 2004) groeide op in het minderbegoede, socialistische arbeidersmilieu van Temse, de voedingsbodem van zijn later kritisch-maatschappelijk, vrijdenkend, marxistisch ideeëngoed, zonder partijpolitieke binding. Als natuurtalent en veelzijdig autodidact ontplooide hij zich tot een internationaal gelauwerd cineast. Naast documentaires realiseerde hij fictie- en artistieke films, waarvoor hij meermaals werd onderscheiden. Daarnaast trad hij op het voorplan als schrijver van essays, sprookjes en romans. Met z’n levensgezellin Lydia Chagoll (°1931) realiseerde hij ophefmakende films tégen de dictaturen van de jaren ‘30-‘40.
Via een toevallige ontmoeting op het kabinet van staatssecretaris Miet Smet leerde ik Frans Buyens en Lydia Chagoll kennen. Dra groeide een diepe vriendschap, die alle ideologische en filosofische tegenstellingen oversteeg. Jarenlang ben ik geregeld bij Frans en Lydia op bezoek geweest in Overijse. Ik heb er vele interessante, leerrijke en ontspannende uren doorgebracht, waarbij we praatten en discussieerden over kleine en grote problematieken, van lokaal tot mondiaal.
Nauwelijks te geloven: Temse was Frans’ uitverkoren gespreksonderwerp. Daarbij etaleerde hij zijn onwaarschijnlijk geheugen m.b.t. de 22 jaar die hij in onze gemeente had gewoond (1924-1946).
Toen hij met het idee speelde om zijn memoires te schrijven, was ik – mét Lydia – zijn grootste supporter. Bij het schrijven deed hij ontelbare malen een beroep op het gemeentearchief, kwestie van zo juist en precies mogelijk te zijn in zijn relaas. Ik heb het manuscript in de zomer van 1999 meegenomen op vakantie naar de Provence en was méér dan aangenaam verrast. Het boek is in juni 2000 in Temse voorgesteld.
In “Een jongen uit ‘t Foort” komt het Temse van de jaren ‘20 en ‘30 opnieuw tot leven. De auteur schetst de dampkring van de tijdsgeest, de mentaliteit van de mensen, hun grote en kleine kanten, het politieke klimaat, de tegenstellingen tussen gelovigen en ongelovigen, tussen katholieken en socialisten, hij schrijft over arbeid en werkloosheid, maatschappelijke gebeurtenissen (moord, zelfmoord, brand, ongevallen…), gezinsleven, verenigingsleven, bekende figuren en volkstypes, locaties… dat alles gezien door de bril van een leergierige opgroeier, die net als het gras in de lente op zijn tippen gaat staan om het leven te zien en te proeven, en dat alles registreert met de subtiele ontvankelijkheid van een seismograaf.
In zijn Buyensiaanse stijl tilt hij het lokale niveau op en verheft het tot een tijdsbeeld van Vlaanderen tussen de twee wereldoorlogen, geschreven op literair niveau en toegankelijk voor het breedste publiek. Geschiedschrijving en literatuur gaan hier hand in hand, met Temse in de hoofdrol.

Luc De Ryck

Het boek is voor 15 euro verkrijgbaar op de toeristische dienst van Temse, gemeentehuis (gelijkvloers), Markt 1, 03 710 12 00, toerisme@temse.be

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.