A Christmas Carol (Een Kerstvertelling), volledige titel: A Christmas Carol in Prose, Being a Ghost Story of Christmas, is een novelle van Charles Dickens die verscheen op 19 december 1843. Ze was reeds uitverkocht op de 22e. Het boek was onmiddellijk een succes, met een verkoop van 6000 exemplaren binnen een week. Godfried Bomans noemde dit terecht « de op één na beroemdste kerstvertelling ter wereld. »

Vanaf dan schreef Dickens bijna jaarlijks een ontroerende kerstvertelling, waarvan de meeste (“The Chimes”, “The Cricket on the Hearth”, “The Battle of Life” en “The haunted Man”) het peil van “A Christmas Carol” bijna evenaren.
Het boek kwam uit in een periode dat de oude tradities van Kerstmis steeds minder in ere werden gehouden, en nieuwe zoals het versturen van kerstkaarten hun intrede deden. Mogelijk sloeg “A Christmas Carol” mede daardoor aan. De thema’s van het verhaal, sociaal onrecht en armoede, de relatie daartussen en hun oorzaken en gevolgen, zijn terugkerende thema’s in Dickens’ werk. De illustrator van de eerste editie, John Leech, was ook een politiek radicale kunstenaar.
“A Christmas Carol” wordt in deze periode haast jaarlijks door een of ander gezelschap hernomen. Ikzelf zag in Arca-Gent in 1983 een avant-première van « Christmas Carol », zoals dat door Anton Cogen wordt verteld, in een regie van Jo Gevers. Op dat moment liep in de bioscopen ook een verfilming met Donald Duck en Mickey Mouse in voorname rollen. Maar zij spelen niet de hoofdrol. Geen van deze twee jolige figuurtjes zou immers de rol van de vrek Ebenezer Scrooge aankunnen.
En dat was precies ook het mankement in de Malpertuis-productie. De gezellige dikkerd Anton Cogen heeft inderdaad hoegenaamd niet de fysiek voor de pezige gemenerd. Daar kan hij natuurlijk niet aan verhelpen, maar wat hij én de regisseur wél hadden kunnen verhelpen dat is het terugvallen op een aantal toneeltics die toch in een andere époque thuishoren, vinden we (de heksachtige houding van zijn vingers b.v.).
Bovendien zet dit ook het hypocriete van het originele verhaal nog meer in de verf : met wat barmhartigheid wast de vrek z’n verleden wit, zonder aan de bestaande structuren iets te veranderen. Om nog maar te zwijgen over de typisch « christelijke » idee dat het eigenlijk allemaal slechts gebeurt « om z’n hemel te verdienen » en niet omdat hij echt iets om z’n medemensen geeft. Het is natuurlijk iets waar je stééds mee zit bij deze novelle, maar als je dan de sympathieke Anton Cogen in (veel) vlees en bloed op de scène ziet, dan krijgt deze onrechtvaardigheid nog een extra dimensie.
Maar niet zeuren, vrede aan alle mensen van goede wil, dit is een gelegenheidsproductie die (alhoewel ook weer traag) toch niet echt verveelt of kwaad berokkent, dus…

Referentie
Ronny De Schepper, Zo Engels als Friedrich, De Rode Vaan nr.52 van 1983

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.