Het is vandaag al 55 jaar geleden dat Benoni Beheyt wereldkampioen werd in Ronse. Ik was elf jaar en Rik Van Looy was (en is in zekere zin nog altijd) mijn grote idool. Kinderverdriet kan groot en oprecht zijn. Ook al zegt de oudere man nu: Benoni Beheyt was sneller en Rik had niet van zijn lijn mogen afwegen. En dat Beheyt zijn woord had gebroken? Een woord, wat stelt dat nog voor in de wielersport en, ruimer, in het leven?

31 gilbert desmetGILBERT DESMET
Een belangrijke rol bij de fameuze “sprint van Ronse” werd ook gespeeld door Gilbert Desmet, op dat moment ploegmaat van Beheyt, die dan ook de sprint aantrok voor zijn kopman in het dagelijkse leven en niet voor zijn gelegenheidskopman Rik Van Looy. Dat kwam niet enkel door het feit dat beiden voor Albert De Kimpe reden, maar ging wellicht nog terug naar vijf jaar eerder, in 1958 toen Gilbert Desmet deel uitmaakte van de fameuze “Rode Garde” van Rik Van Looy.
De eerste wrijvingen ontstonden al in de Vuelta 1958, toen Smetje vond dat niet alle ritten per se door Rik dienden gewonnen te worden, dat zijn werk voor zijn kopman ook wel een ritje verdiende. Nadat Van Looy drie ritzeges binnen had, won Gilbert dan ook de zevende rit, vóór Van Looy. Zowel Rik als sportdirecteur Lomme Driessens vonden dat een geweldige zaak. Op het einde van het seizoen profiteerde Gilbert Desmet ook nog van de rivialiteit tussen Van Looy en De Bruyne om Parijs-Tours binnen te halen.
Toch reed hij in 1959 opnieuw voor Faema. In het voorjaar ging het echter al meteen fout: Desmet beschuldigde Van Looy ervan dat hij hem de RVV had doen verliezen door hem samen met Schoubben te komen halen toen hij in de slotfase ontsnapt was. Het was wel zodat Rik als absolute kopman gestart was in de RVV en de vraag is of Desmet al dan niet een vrijgeleide had om aan te vallen bij het binnenrijden van Wetteren, maar een tegenstander betalen (Schoubben) om achter Desmet aan te gaan was ook niet echt netjes…
Gilbert Desmet stapte op 1 september dan ook over naar Carpano. Toch werd hij geselecteerd voor het WK in Zandvoort waar we het debacle meemaakten van de totale Belgische ploeg. Omwille van hun passiviteit werden een vijftal renners na het WK voor 14 dagen geschorst. Onder hen Desmet, die het in zijn verdediging had over onbetaalde lonen door Faema en Van Looy om zijn passiviteit te verklaren. Of dit zo is, is niet bewezen, maar het feit is dat Smetje na zijn schorsing in Carpano-trui reed en voor deze ploeg nog twee koersen won in 1959.
43 Ronny Van LooyIkzelf was daar in die tijd allemaal onwetend van. Niet enkel omdat ik nog een klein jongetje was, maar vooral omdat deze incidenten uit mijn “pré-Van Looy-tijd” stammen. Zoals het kleine jongetjes past was ik in die tijd immers nog supporter van Rik Van Steenbergen omdat mijn vader daar ook voor supporterde; ik neem aan dat overstappen naar aartsvijand Rik Van Looy na het WK van 1960 mijn eerste daad van “rebellie” was…
MARILYN MONROE01 de sprint van ronse
Dat brengt ons bij het verschijnen van het boek “Zonde van Nini” van Stef Vancaenegem, dat eigenlijk ook een “coming of age”-story is, waarin het hoofdpersonage Dees het alterego is van de auteur. Als vakantiejob verkocht hij frisco’s op het WK in Ronse en dat die in zijn hand smolten had uiteraard te maken met het feit dat Nini Van Looy, die bij hem een frisco kocht, hem aan Marilyn Monroe deed denken (p.59).
“Niemand heeft die vergelijking tot nu toe gemaakt,” liegt Nini koket in 1987 aan de telefoon (op De Rode Vaan hadden wij toen een wekelijkse rubriek die toepasselijk “aan het lijntje” heette). “Ik wilde helemaal niet op Marilyn lijken, ik wilde gewoon mezelf zijn. Ik herinner me ook niet of ik toen een frisco heb gekocht, maar het is twijfelachtig, want ik heb daar inderdaad een hele dag in dat rotslechte weer aan de aankomst gezeten en dan is het laatste waar ge aan denkt wel een frisco!”
En er viel ook niets te vieren!
“Die nederlaag is inderdaad hard aangekomen. Als ik zag dat het volledige peloton naar de meet kwam, twijfelde ik er immers geen ogenblik aan dat Rik de sprint zou winnen.”

Als u Benoni Beheyt tegenkomt, gaat er dan nog iets in u om?
“Dat kan ik niet ontkennen. Dat geraakt gewoon niet uitgewist… Maar veel heb ik hem niet gezien, hoor.”

Rik zelf zegt nu wel al eens: als ikzelf een jong renner zou zijn geweest, dan zou ik het ook gedaan hebben.
“Nu heeft hij makkelijk praten natuurlijk, ’t is allemaal al wat verbleekt. Maar in die tijd heeft hij daar toch maandenlang van afgezien. Hij verweet zichzelf vooral dat hij teveel vertrouwen had gehad in de ploeg.”

23 de sprint van ronseBENONI BEHEYT
Merkwaardig genoeg is het Benoni Beheyt zelf die hierover zinnige zaken vertelt, zij het dan jaren nà de fameuze sprint (namelijk in Het Laatste Nieuws van 4/1/2000): “Wat ik van al die emoties geleerd heb is dat van mij verwacht werd dat ik Rik liet winnen. Heb je nadien nog ooit gehoord dat tienduizenden mensen kwaad waren op een coureur omdat hij weigerde te verliezen? Het bewijst welke enorme impact Van Looy had op het publiek. Merckx heeft veel supporters gehad die opportunisten waren: Eddy won toch bijna altijd. Maar voor Van Looy gingen ze door het vuur, ook als hij verloor. Omdat hij hun Rik was. De keizer van Herentals. (…) Toen ik op het podium stond zei Rik alleen ‘Proficiat. Maar waarom heb je dat gedaan?’ Het is de enige keer in al die jaren dat hij er iets over gezegd heeft. We hebben mekaar vele keren ontmoet, maar hij sprak nooit meer over Ronse. Na afloop heb ik niemand meer gezien van de Belgische ploeg. Behalve Lomme Driessens. ‘Ze hadden jou moeten deklasseren,’ zei die. Met mijn regenboogtrui om en mijn medaille rond de hals ben ik met mijn ouders naar huis gereden. (…) Er is altijd verteld dat mijn carrière geknakt is door Van Looy die op weerwraak uit was, maar daar heb ik weinig van gemerkt. Alleen zijn trouwe luitenant Edgard Sorgeloos reed vaak als een waakhond in mijn wiel, maar dat raak je op de duur ook gewoon. De echte reden is dat ik plots niet meer tot topprestaties in staat was. Waarom heb ik nooit geweten, mijn medische begeleiding beperkte zich in die tijd tot een jaarlijks bloedonderzoek, verder niets.”

Ronny De Schepper
(met heel veel dank aan Marcel Baetens alias Frascati van Wielerarchieven)

Een gedachte over “55 jaar geleden: het verraad van Ronse…

  1. Ronny,

    Niet volledig akkoord met je beschrijving van de rol van Gilbert Desmet. Ik val echter in herhaling door te verwijzen naar het uit te komen boek over Van Looy waarin ik de sprint van Ronse in detail bespreek op basis van de bestaande TV-beelden (weliswaar beperkt in aantal) en niet op basis van gazettenpraat.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.