Vandaag, net op de eerste dag van de Olympische Spelen van Rio de Janeiro, is het vijftien jaar geleden dat één van de bekendste Braziliaanse schrijvers is gestorven, met name Jorge Amado.

Jorge Amado was de zoon van de eigenaar van een cacaoplantage, maar op veertienjarige leeftijd liep hij weg van huis om dokwerker te worden in Bahia. Hij werd ook lid van de Communistische Partij en toen die in 1947 werd verboden, ging hij in ballingschap naar Frankrijk. In 1954 kreeg hij nog de Stalinprijs, maar kort daarna keerde hij zich af van het dogmatisme. Hij begon volkse boeken te schrijven als “Gabriela, kruidnagels en kaneel” (1958) en “Dona Flora en haar twee echtgenoten” (1966), die een enorm succes kenden en ook verfilmd werden.
Met zijn roman ‘Os pastores da noite’ (1964; Vlinders van de nacht) schreef Jorge Amado niet alleen een roman doorspekt met veel humor maar ook een werk dat teert op gevoel voor de mens en dat zich keert tegen machtswellust. Hij neemt duidelijke en sterke standpunten in. Het werk speelt aan de zelfkant van Bahia, een wijk van prostitutie, gokkers, drankmisbruik, geweld… maar ook van echte vriendschap. Daarnaast worden we geconfronteerd met de corruptie van politie en politiek en magistratuur. In het eerste deel maken we kennis met alle personages die het werk bevolken, een bijzonder vreemd samenstel. Centraal staat ‘korporaal’ Martim die de wijk moet ontvluchten en uiteindelijk terugkeert, tot ieders verbijstering gehuwd. ‘Huisje, tuintje a.h.w.’ – nooit gezien. Tweede personage in het middelpunt is de moeder-hoerenmadam Tibéria, alles overziend. Wanneer er rivaliteit komt tussen Martim en zijn zielsbroeder wegens de echtgenote wint de vriendschap – unieke bladzijden over hoe deze samen opgegroeiden elkaar niet loslaten. In deel twee leren we vooral, naar aanleiding van een doopplechtigheid, veel over de riten van de oude godsdienst, de magie, de riten, de goden, en hoe deze met het katholicisme verbonden zijn. Deel drie laat een opstand zien van de arme bevolking: zij bezetten een terrein van grootgrondbezitter om daar hutjes en huisjes te bouwen, worden met geweld verjaagd. Er volgt allerlei gekonkel, van politie, rechters, advocaten, pers… ieder tracht voordeel te halen uit de situatie. Amado schetst hier scherp hoe het er aan toe gaat in de maatschappij en hoe de armen tenslotte worden uitgebuit tot ieders voordeel. Maar ook hoe zij zelf tot innige banden in staat zijn, boven de armoede en ellende heen. Lezenswaard, prachtig geschreven, en boeiend omwille van karaktertekeningen, sfeer, info over godsdienst en politiek standpunt.

Johan de Belie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s