Vorige zomer hebben onbekenden op een kerkhof in de buurt van Berlijn ingebroken in het graf van de legendarische filmregisseur Friedrich Wilhelm Murnau, die vandaag 85 jaar geleden is overleden. Daarbij hebben ze zijn hoofd gestolen. Wanneer precies is niet duidelijk. Volgens de politie gebeurde het tussen 4 en 12 juli. Vast staat dat de dieven de grafkamer van Murnau (geboren Plumpe) zijn binnengedrongen, zijn kist hebben geopend en zijn hoofd hebben meegenomen. Zo goed als zeker was dit het enige doel van hun daad, want de kisten van de broers van de regisseur die eveneens in de tombe liggen, bleven onaangeroerd. Mogelijk zijn de motieven voor de bizarre diefstal in occulte sferen te zoeken. Murnau is immers vooral bekend van “Nosferatu”, een stomme film die hij 1922 maakte, gebaseerd op het klassieke verhaal van Dracula. Of zijn hoofd ondertussen opnieuw terecht is, weet ik niet. (Deredactie.be)

De oudst bewaard gebleven film van Friedrich Wilhelm Murnau is “Der Gang in die Nacht” uit 1920 (zijn zes voordien gemaakte films zijn alle verloren gegaan). Het merkwaardige onderwerp is reeds een aanduiding van een zekere vorm van perversiteit die heel het oeuvre van Murnau zal kenmerken. Het is immers het verhaal van een dokter (Olaf Fönss) wiens vrouw (Erna Morena) verliefd wordt op een blinde schilder (Conrad Veidt) en de emotionele complicaties die volgen wanneer de vrouw aan de dokter vraagt om de schilder te genezen. De arts geeft de man het licht in de ogen terug om hem enige tijd later te zien vertrekken met zijn vrouw.
In 1922 volgde “Nosferatu” dat vrij trouw het boek “Dracula” van Bram Stoker volgt, maar omwille van auteursrechten een andere naam kreeg. Toch eiste de weduwe van Stoker dat de kopieën zouden worden vernietigd. Gelukkig bleef er één buiten schot. Een opmerkelijk verschil met het boek is echter dat hoofdrolspeler Max Schreck (nomen est omen) er verschrikkelijk uitziet, terwijl er toch een erotische aantrekkingskracht van zou moeten uitgaan.
In “Der letzte Mann” (1924) paste regisseur Friedrich Murnau uiterst vakkundig de techniek van de travelling toe.
De legende van Faust is alom bekend. De worstelpartij tussen goed en kwaad tegen de achtergrond van het vagevuur inspireerde vele schrijvers, die elk hun visie gaven op het mythische personage. De Duitse cineast Friedrich Wilhelm Murnau voltooide in 1926 zijn eigen magnifieke Faust, vooral gebaseerd op Marlowe en Goethe. De film bevat nauwelijks een gewoon shot en is daarmee een toonbeeld van het Duits expressionisme. Elke opname lijkt uit een andere hoek te komen wat het dramatische impact van het verhaal visueel versterkt. Faust is de climax van het expressionisme, een weddenschap met de duivel tegen een decor van middeleeuwse miniatuurstadjes, schimmige natuurbeelden en een zuinige belichting die de demonische duisternis van Mefisto in een waas hult.
Na “Faust” en “Tartüff” (eveneens uit 1926) week Murnau uit naar de VS, waar hij in 1927 reeds “Sunrise” (met o.m. George O’Brien) draaide. In 1931 maakt Murnau “Tabu”. Hij maakte daarbij gebruik van “footage” van Robert Flaherty, een pionier op het gebied van documentaires, die ook populair succes kende, omdat zijn documentaire aanpak hem veel meer toeliet te tonen dan normaal mogelijk was. Vele van zijn films speelden zich af op paradijselijke eilanden in de Stille Oceaan en daar was het véél te warm om kleren te dragen. Anna Chevalier speelt de hoofdrol, de rest van de rollen wordt gespeeld door “inboorlingen” van Bora-Bora.
Kort daarna zou Murnau overlijden in een auto-ongeluk. Zijn wagen werd bestuurd door een veertienjarig jongetje (Garcia Stevenson), dat eveneens omkwam. Murnau was een bekend homofiel en er wordt gezegd dat hij de jongen aan het pijpen was tijdens het ongeval. Slechts elf mensen daagden op bij de begrafenis. Eén van hen was Greta Garbo.

Referentie
Ronny De Schepper, Griezel en gruwel, Het Laatste Nieuws 24 januari 1996

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.